Το ατμόπλοιο "Τζόαν Ντάνβερς" του Φρανκ Στέιτον

 

A Gamble in Lives - Frank Stayton

Έργο του Άγγλου δραματουργού Φρανκ Στέιτον (1874-1951) «Ατμόπλοιο Τζόαν Ντάνβερς». 

Έργο γραμμένο στις αρχές του αιώνα, έργο κοινωνικού κριτικού ρεαλισμού (που θυμίζει Ιψεν και Μπέρναρ Σω), με το οποίο ο Στέιτον τόλμησε να καταγγείλει τα αδυσώπητα οικονομικά παίγνια, τον κυνισμό, τον ανδροκρατικό αυταρχισμό, τον πουριτανισμό, την υποκρισία, την κοινωνική αναλγησία της μεγαλοαστικής τάξης, της ισχυρής, αποικιοκρατικής, θαλασσοκρατόρισσας Βρετανικής «Αυτοκρατορίας». Θεματικό επίκεντρο του έργου είναι το απάνθρωπο βρετανικό μεγάλο εφοπλιστικό κεφάλαιο, που για μεγαλύτερο πλουτισμό του με την είσπραξη της ασφάλειας και αγορά κι άλλων καραβιών, εν ψυχρώ, έστελνε τα σαπιοκάραβά του στο βυθό, αδιαφορώντας για το θάνατο των ναυτικών και επιβατών.   

 
Το έργο πρωτοπαίχτηκε (1951-52) από το θίασο του Τζαβαλά Καρούσου (μετά την αποφυλάκισή του από τη Μακρόνησο) και της Ασπασίας Παπαθανασίου, αργότερα από το «Νέο Ελληνικό Θέατρο» του Μάνου Κατράκη και στα 1973 από το «Χριστιανικό Θέατρο».

«Ατμόπλοιο Τζόαν Ντάνβερς» στο θέατρο «Λαμπέτη»

ΝΙΚΗΦΟΡΟΣ ΦΩΚΑΣ ΤΟΥ ΑΡΙΣΤΟΜΕΝΗ ΠΡΟΒΕΛΕΓΓΙΟΥ

ΝΙΚΗΦΟΡΟΣ ΦΩΚΑΣ - Τραγωδία εις πέντε πράξεις.

Υπόθεση της τραγωδίας είναι η δραματική ζωή του μεγάλου στρατηγού Νικηφόρου Φωκά, που μετά την ανάκτηση της Κρήτης από τους Σαρακηνούς παρασύρεται από τα θέλγητρα της αυτοκράτειρας Θεοφανούς και γίνεται σύζυγος της και αυτοκράτωρ.

Πείθεται όμως από το φίλο του μοναχό Αθανάσιο να παραδώσει το θρόνο στον ανήλικο διάδοχο του Ρωμανού Βασίλειο, τον κατόπιν ένδοξο Βουλγαροκτόνο, και να αποσυρθεί στο Άγον Όρος. Δυστυχώς δεν προφταίνει να εκτελέσει την απόφαση του, γιατί δολοφονείται από τον Ιωάννη Τσιμισκή. 

Παίζουν οι ηθοποιοί: Μάρθα Βούρτση, Ματίνα Καρρά, Ελένη Νενεδάκη, Ελένη Μαυρομμάτη, Μάκης Ρευματάς, Σπύρος Μπιμπίλας, Γιάννης Λαμπρόπουλος, Αλέξης Σταυράκης, Κώστας Κοκκάκης, Λευτέρης Ελευθεριάδης, Δημήτρης Κοντογιάννης, Γιώργος Βουτσίνος Γιώργος Μάζης, Δημήτρης Παπαγιάννης. 

Νικηφόρος Φωκάς ο Χρήστος Πάρλας 

ΣΚΗΝΟΘΕΣΙΑ Άγγελος Φορτούνας 
ΜΟΥΣΙΚΗ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ Άκης Λυμούρης 
ΡΥΘΜΙΣΗ ΗΧΟΥ Θοδωρής Σφέτσας 
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΗΧΩΝ Δόμνα Ακατογλίδου -Στεφάνου 
ΠΑΡΑΓΩΓΗ Βίκυ Μουνδρέα 
Επιμέλεια : Μάρα Καλούδη 

Το έργο μεταδόθηκε σε 4 συνέχειες από την "Μικρή Αυλαία"


ΑΡΙΣΤΟΜΕΝΗΣ ΠΡΟΒΕΛΛΕΓΓΙΟΣ (1850-1936)

Ο Αριστομένης Προβελέγγιος γεννήθηκε στη Σίφνο και σπούδασε στη Φιλοσοφική Σχολή της Αθήνας, καθώς και στα πανεπιστήμια του Μονάχου, της Λειψίας και της Ιένας, όπου αναγορεύτηκε και διδάκτωρ Φιλολογίας και Ιστορίας της Τέχνης. Διετέλεσε γραμματέας του Πανεπιστημίου Αθηνών (1891-1892) και βουλευτής Μήλου από το 1899 ως το 1905. Τα τελευταία χρόνια της ζωής του έζησε αποσυρμένος στη γενέτειρά του. Το 1926 εκλέχτηκε πρόσεδρο μέλος της Ακαδημίας Αθηνών. Τα λογοτεχνικά είδη με τα οποία ασχολήθηκε είναι η ποίηση και το θέατρο. Τα ποιήματά του είναι λυρικά και επικολυρικά. Κατά τη διάρκεια των αθηναϊκών σπουδών του βραβεύτηκε στον ποιητικό διαγωνισμό του Πανεπιστημίου Αθηνών (1871) με το ποίημα Θησεύς και δημοσίευσε ποιήματα σε λογοτεχνικά περιοδικά και ημερολόγια. Ακολούθησαν δυο ακόμη συλλογές του στην Αθήνα, που συναποτελούν μαζί με τον Θησέα την επικολυρική φάση της ποίησής του. Το 1881 επέστρεψε από τη Γερμανία στην Αθήνα. Από το 1898 ξεκινά τυπικά η δεύτερη φάση της ποίησής του, με πρώτο σταθμό τη συλλογή Παλαιά και νέα, όπου εισήγαγε μια νέα γλωσσική έκφραση, μείγμα καθαρεύουσας και δημοτικής, καθώς και μια λυρικότερη θεματολογία. Ως ορόσημο στην αλλαγή των γλωσσικών του πεποιθήσεων θεωρήθηκε η επαφή του με το Νικόλαο Πολίτη και τον Εμμανουήλ Ροΐδη στα 1890 στην επιτροπή του Φιλαδέλφειου διαγωνισμού, όπου ο Προβελέγγιος ήταν επίσης μέλος. Για το θέατρο έγραψε δράματα και τραγωδίες, νεοκλασικιστικής τεχνοτροπίας. Από τα θεατρικά του έργα παραστάθηκαν ο Ρήγας η Φαίδρα η Ιόλη και η Επιστροφή του ασώτου ενώ ο Νικηφόρος Φωκάς βραβεύτηκε το 1915 στον Αβερώφειο διαγωνισμό. Το 1888 μετέφρασε το Faust του Goethe και το 1902 τη μελέτη του Lessing Λαοκόων ή περί των ορίων της ζωγραφικής και της ποίησης, και τα δύο σε γλώσσα καθαρεύουσα. Ο Προβελέγγιος έγραψε στην εκπνοή της Α΄ Αθηναϊκής Σχολής και στις αρχές της Νέας Αθηναϊκής Σχολής. Ο Παλαμάς υποστήριξε πως στο πρόσωπό του αντικατοπτρίστηκε η μετάβαση της ελληνικής λογοτεχνίας από το γερμανικό νεοκλασικισμό στον ελληνικό πραγματισμό. Κατά τη διάρκεια των βαλκανικών πολέμων έγραψε επίσης θουρίους και πατριωτικά ποιήματα. 1. Για περισσότερα βιογραφικά στοιχεία του Αριστομένη Προβελέγγιου βλ. Άγρας Τέλλος, «Προβελέγγιος Αριστομένης», Μεγάλη Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια20. Αθήνα, Πυρσός, 1932 (τώρα και στον τόμο Τέλλος Άγρας, Κριτικά Τόμος δεύτερος· Ποιητικά πρόσωπα και κείμενα· Φιλολογική επιμέλεια Κώστας Στεργιόπουλος, σ.260-264. Αθήνα, Ερμής, 1981), Αργυρίου Αλεξ., «Προβελέγγιος Αριστομένης», Παγκόσμιο Βιογραφικό Λεξικό8. Αθήνα, Εκδοτική Αθηνών, 1988, Κανακάρης Αντώνης, «Προβελέγγιος Αριστομένης», Μεγάλη Εγκυκλοπαίδεια της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας11. Αθήνα, Χάρη Πάτση, χ.χ. και Μερακλής Μ.Γ., «Αριστομένης Προβελέγγιος», Η ελληνική ποίηση· Ρομαντικοί – Εποχή του Παλαμά - Μεταπαλαμικοί· Ανθολογία – Γραμματολογία, σ.172-175. Αθήνα, Σοκόλης, 1977.

Ο ΓΙΑΝΝΗΣ ΤΟΥ ΦΕΓΓΑΡΙΟΥ ΤΟΥ ΜΑΡΣΕΛ ΑΣΑΡ

 

Marcel Achard - Jean de la lune  

Υπόθεση: Η Marceline είναι όμορφη, αλλά ασταθής. Έχει έναν αδελφό, τον Jeff ο οποίος χρησιμεύει ως μεσολαβητής μεταξύ της άστατης νεαρής γυναίκα και τους εραστές της. 

Ηταν για λίγο η ερωμένη του Richard όταν ο Jean, ένας ελκυστικός, αλλά αμετανόητος ονειροπόλος, την ερωτεύεται. Η Marceline πρώτα τον απορρίπτει αλλά τελικά τον αποδέχεται αφού χωρίζει με τον Richard. Εξακολουθεί όμως να μην παραιτείτε  από τη θέληση για νέες περιπέτειες για τις οποίες ο νεαρός ανθοπώλης, με το παρατσούκλι «Jean de la Lune» γνωστός για την αφέλεια του, εθελοτυφλεί. 

Λίγο χρόνο μετά το γάμο τους, την Marceline ξετρελαίνει ένας νεαρός άνδρας, ο Alexandre. Ωστόσο, ο Jeff, ο οποίος συμπαθεί τον Jean, επεμβαίνει για να σώσει το ζευγάρι.

Για το ραδιόφωνο

Παίζουν οι ηθοποιοί: Χρήστος Δοξαράς, Ματίνα Καρρά, Κώστας Δουλγεράκης, Ελένη Ανουσάκη, Γιώργος Γιωγλερής,

Ο Μαρσέλ Ασάρ ήταν Γάλλος ακαδημαϊκός και γνωστός θεατρικός συγγραφέας (1899 - 1974). Γνώρισε την επιτυχία από το πρώτο του θεατρικό έργο το 1923, σε ηλικία μόλις 24 χρονών, με το "Θέλετε να παίξετε μαζί μου;", που έγινε παγκόσμια επιτυχία.

Έχοντας πλούσια φαντασία και γνωρίζοντας τη θεατρική τεχνική κατόρθωσε να γράφει πάντοτε επιτυχίες: Τα σπουδαιότερα έργα του είναι: "Κοντά στην Ξανθούλα", "Ο Γιάννης του Φεγγαριού" (1929), "Ο Κουρσάρος" και τα νεότερα "Ο Πατάτας" (1950), "Η Ηλίθια" (1960), "Τουρλουτουτού" (1962).

ΤΑ ΤΡΕΛΑ ΚΟΥΦΕΤΑ ΤΟΥ ΦΕΡΝΑΝΤΟ ΜΟΝΤΕΙΡΟ

Τα "Τρελά κουφέτα" είναι μια δροσερή κωμωδία αλλεπάλληλων παρεξηγήσεων, μέσα από τις οποίες δίνεται η όψη των ανθρώπινων σχέσεων και του έρωτα.

Η ηχογράφηση του έργου έγινε το 1987, σε σκηνοθεσία και μετάφραση Κώστα Ασημακόπουλου και μουσική επιμέλεια Βασίλη Δημητρίου. 

Ακούγονται οι ηθοποιοί: Νίκος Τζόγιας, Τζένη Ρουσσέα, Νίκος Παπαδόπουλος, Θάλεια Παπάζογλου, Λίλα Καφαντάρη, Νίκος Κάπιος και Γιώργος Φραγκάκης.  

Εισηγητής ρεπερτορίου είναι ο Βάιος Παγκουρέλης, ενώ η παραγωγή είναι της Αιμιλίας Κτενά και του Δημήτρη Φραγκουδάκη.

ΜΙΑ ΤΥΧΕΡΗ ΜΕΡΑ ΤΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡ ΟΣΤΡΟΦΣΚΙ

Alexander Nikolayevich Ostrovsky  - Happy Day

Σε μια πόλη της κομητείας έρχεται να επισκεφτεί για έλεγχο τον επαρχιακό επικεφαλή ο Γενικός Επιθεωρητής έχοντας μαζί του ένα νεαρό υπάλληλο τον Ιβάνοφ. Ο τοπικός άρχων έχει σαν κύρια απασχόληση να ενημερώνεται από τις εφημερίδες  και να μιλά για το μέλλον της Ευρώπης. Μετά την άφιξη του επιθεωρητή η δυναμική σύζυγος του θα αναλάβει πρωτοβουλίες για φλέγοντα ζητήματα όπως είναι η αποκατάσταση των θυγατέρων της.

Δύο γάμοι σε μία ημέρα - ευτυχισμένη μέρα!

Για το ραδιόφωνο

Παίζουν οι ηθοποιοί:
Νίκος Λύτρας, Ρέα Φορτούνα, Πάνος Ζαχαρόπουλος, Κατερίνα Παρίση, Δέσποινα Πόνγκα, Μάριος Παπαγεωργίου, Πάνος Ξενάκης, Σπύρος Δημητρακόπουλος.

ΚΟΡΙΟΛΑΝΟΣ ΤΟΥ ΟΥΙΛΙΑΜ ΣΑΙΞΠΗΡ

Έργο γραμμένο το 1606-1607, εντάσσεται στα λεγόμενα «ρωμαϊκά» έργα του Σαίξπηρ, μαζί με τα Ιούλιος Καίσαρας,Τίτος Ανδρόνικος, Αντώνιος και Κλεοπάτρα. Η πλοκή του υφαίνεται με κύριο υλικό την υπερηφάνεια που αγγίζει τα όρια της έπαρσης. Ο Γαίος Μάρκιος Κοριολανός, γενναίος στρατηγός των Ρωμαίων, έρχεται σε σύγκρουση με τους συμπατριώτες του, αυτό το «πολυκέφαλο πλήθος» αλλά και με τη ρωμαϊκή Σύγκλητο και καταλήγει να ζητήσει τη βοήθεια του Αουφίδιου, στρατηγού των Βόλσκων, εχθρών των Ρωμαίων. Το τέλος του έργου και η δολοφονία του ήρωα Κοριολανού από συνωμότες καταδεικνύει για άλλη μια φορά την αποστροφή του Σαίξπηρ για το ανώνυμο πλήθος, αυτή την «πρόστυχη μάζα» όπως λέει ο ίδιος.

Η σχέση λαού-εξουσίας, αλλά και λαού-ηγέτη αναλύονται εδώ πιο πολύ απ' οποιοδήποτε έργο του μεγάλου δραματουργού, ενώ ταυτόχρονα λυρικές διηγήσεις και σοφοί μονόλογοι συμπληρώνουν ψηφίδα την ψηφίδα το ρωμαϊκό μωσαϊκό που δεν είναι πολύ διαφορετικό απ' αυτό της κοινωνίας στην Ελισαβετιανή εποχή.

Παίζουν οι ηθοποιοί: Γρηγόρης Βαλτινός, Βάσος Ανδρονίδης, Νίκος Γαροφάλλου, Κάκια Ιγερινού, Νεφέλη Ορφανού, Βασίλης Καίλας, , Κώστας Κοκκάκης, Γιώργος Μοσχίδης, Κώστας Κοντογιάννης, Γιώργος Μπαγιώκης, Παναγιώτης Ζαγανιάρης, Βλάσης Ζώτης, Γιάννης Θωμαίδης, Νίκος Παπαδόπουλος, Ντίνος Σούτης, Μάριος Τζανακάκης, Σίμος Χριστοδούλου 

Κοριολανός ο Νικήτας Τσακίρογλου  - Βολούμνια η Ελένη Χατζηαργύρη 

ΣΚΗΝΟΘΕΣΙΑ Γιώργος Θεοδοσιάδης
ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ Βασίλης Ρώτας
ΜΟΥΣΙΚΗ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ Ολυμπία Κυριακάκη-Λουκίσα
ΡΥΘΜΙΣΗ ΗΧΟΥ Δημήτρης Πουλόπουλος
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΗΧΩΝ Δόμνα Ακατογλίδου-Στεφάνου
ΠΑΡΑΓΩΓΗ Βίκυ Μουνδρέα
Επιμέλεια : Μάρα Καλούδη 

ΚΑΙ ΝΕΚΡΟΥΣ ΑΝΑΣΤΑΙΝΕΙ ΤΗΣ ΜΑΡΙΑΣ ΣΚΙΑΔΑΡΕΣΗ

Διαβάζει ο Ακύλας Καραζήσης

“Μεγάλωσα σε χωριό καμπίσιο. Όποιος δε μεγάλωσε σε κάμπο δεν ξέρει τι σημαίνει αυτό, μονάχα όσοι τον έζησαν μπορούν να πουν πώς είναι το φθινόπωρο με τις ατέλειωτες βροχές, το καλοκαίρι με τις κάψες, όταν κατεβάζει σύννεφα, όταν ξαστερώνει. 

Το πατρικό μου σπίτι, λίγο έξω απ' το χωριό, πάνω από το δρόμο προς την πόλη. Μια σειρά από καβάκια, ψηλά και καλοζωισμένα, έκρυβαν το μισό χρόνο την άσφαλτο από τα μάτια και τον άλλο μισό, με το πέσιμο των φύλλων τους, τη φανέρωναν...”

H Mαρία E. Σκιαδαρέση γεννήθηκε το 1956 στην Aθήνα. Σπούδασε Iστορία και Aρχαιολογία στη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Aθηνών. Aσχολήθηκε με την Προϊστορική Aρχαιολογία και αργότερα με τη Nεότερη Iστορία. Eπί χρόνια εργάστηκε σε αρχαιολογική ανασκαφή στην Kρήτη και παράλληλα δίδαξε Iστορία σε γαλλικό λύκειο. Kείμενά της δημοσιεύονται κατά καιρούς σε περιοδικά και εφημερίδες. Έργα της: Tο μυθιστόρημα Άτροπος ή Η ζωή και ο θάνατος της Bενετίας Δαπόντε (Πατάκης, 1996), η νουβέλα Kαι νεκρούς ανασταίνει (Πατάκης, 1997), Kίτρινος Xρόνος, επίσης νουβέλες (Πατάκης, 1999), Tο έργο του Pήγα Bελεστινλή (Aφιέρωμα στα 200 χρόνια από το θάνατό του), (Mεταίχμιο, 1998), το διήγημα H ζημιά (σε συλλογικό τόμο), (Mεταίχμιο, 2002). Kαι τα βιβλία για παιδιά: Kαλημέρα-Kαληνύχτα (Δελφίνι, 1994), Kωνσταντίνος Kανάρης (Iστορική μονογραφία), (Άμμος, 1997), O θησαυρός του Aσπρογένη (Πατάκης, 1998), Pήγας Bελεστινλής (Iστορική μονογραφία, υπό έκδοση).

ΧΡΙΣΤΟΣ ΤΟΥ ΝΙΚΟΥ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗ

Υπόθεση

Ο τυπικάρης εισέρχεται στο ναό και ζητά ν' αποχωρήσουν όσοι δεν πρέπει να είναι παρόντες στο «μυστήριο» που θα ακολουθήσει: οι κατηχούμενοι, οι γυναίκες, τα παιδιά, και εκείνοι που δεν έχουν αγνό σώμα και ψυχή. Μένουν δυνατοί και νηφάλιοι άντρες· ο τυπικάρης τους μεταλαμβάνει και τους οδηγεί σε έκσταση, κι έπειτα ανακοινώνει ότι ο Χριστός βρίσκεται τρεις μέρες στο μνήμα, περιμένοντας μάταια κάποιον να τον μοιρολογήσει.

Μέσα σε όραμα, το εκκλησίασμα βλέπει τι συμβαίνει στο σπίτι όπου είναι συγκεντρωμένοι οι μαθητές: η Μαγδαληνή παραληρεί για την ανάσταση, φέροντας στο σώμα της τις πληγές του Εσταυρωμένου, ενώ έρχονται ο Πέτρος, ο Ιάκωβος, ο Θωμάς και ο Φίλιππος, φοβισμένοι και με κλονισμένη την πίστη τους· ακολουθούν ο Ματθαίος, η Μάνα του Χριστού και ο Ιωάννης. Ανάμεσα σε θρήνους και μοιρολόγια αποφασίζουν να πάνε όλοι να θρηνήσουν στον τάφο του Χριστού.

Τότε, φτάνει η Μαρία και αναγγέλλει την Ανάσταση. Καθένας νιώθει την παρουσία του Χριστού με διαφορετικό τρόπο, μεταξύ οραμάτων και παραισθήσεων, ώσπου εμφανίζεται ο Χριστός, δείχνει σε κάθε μαθητή το μέλλον του και ακολουθεί η Ανάληψη στους ουρανούς. Το όραμα των πιστών χάνεται, η μυστική Ακολουθία τελειώνει και ο τυπικάρης ζητά από τους άντρες να μην αποκαλύψουν τι συνέβη.

Για το ραδιόφωνο: 

Παίζουν οι ηθοποιοί: Στράτος Μενούτης, Γιάννης Φέρτης, Ολγα Δαμάνη, Άννα Μάσκα, Εύα Κεχαγιά, Στέλιος Μάινας, Παύλος Σαλπιγγίδης, Νίκος Σιδέρης, Γιώργος Κοτανίδης, Γεράσιμος Σκιαδαρέσης, Γιώργος Χρισοστόμου, Αγγελος Μπούρας, Ορφέας Ζαφειρόπουλος, Μανώλης Ιωνάς,

Πληροφορίες για τη συγγραφή

Μια πρώτη εκδοχή της τραγωδίας γράφεται μάλλον στα τέλη του 1915. Ο Καζαντζάκης δουλεύει ξανά το κείμενο το 1921 στην Κηφισιά. Το έργο είναι αφιερωμένο στην Elisabeth Alexander Lange. Απόσπασμά του δημοσιεύτηκε στο περ. Αλεξανδρινή Τέχνη (Αλεξάνδρεια), χρονιά Β΄, τχ. 6 (Μάιος 1928) 219-233

Ραδιόφωνο

• Χριστός, ραδιοφωνική μετάδοση από το Ραδιοφωνικό Ίδρυμα Κύπρου, 1986

http://www.kazantzakis-museum.gr/index.php?pre_id=1009&id=808&level=4&pre_level=5&lang=el