ΤΑΡΤΟΥΦΟΣ του Μολιερου

Το σημερινό μας έργο, είναι ένα από τα γνωστότερα του Μολιερου,ανήκει στην ώριμη εποχή του, και ειναι ιδιαίτερα αγαπητό στο θεατρικό κοινό όχι μόνο της Γαλλίας, αλλά και της Ελλάδας. 

Υπόθεση: Ο πρωταγωνιστης του εργου υποκρινόμενος τον θρήσκο, με πονηριά και καπατσοσύνη, έχει υπό τον απόλυτο έλεγχό του τον Οργκόν, τον πατέρα και κεφαλή μιας ευυπόληπτης και πλούσιας οικογένειας. Ο Οργκόν είναι ανεπηρέαστος απ’ όλα τα μέλη της οικογένειάς του. Έχει κλείσει τ’ αυτιά του και ακολουθεί τυφλά τον Ταρτούφο.Ο Μολιερος,παιρνοντας ως πυρηνα του εργου του τον υποκριτη δεν εβλεπε σε αυτον απλα και μονο ενα τυπικο προσωπειο,αλλα το προιον μιας κοινωνικης δομης.Ο Ταρτουφος αντλει κυρος απο ενα δογμα και εν ονοματι του λεηλατει τις συνειδησεις που διψουν για πιστη,για ενα αποκουμπι.Προσφερει στο αδειο κεφαλι του Οργκον ενα μεγαλοπρεπες ιδεολογικο καπελο.Ο Ταρτουφος ειναι το κεντρικο προσωπο του εργου,αλλα ο ταρτουφισμος δεν ευδοκιμει χωρις τους Οργκον.Ο συγγραφεας υποστηριζει οτι συχνα οι ιδεολογιες κρυβουν μεσα μεσα τους τον παρασιτισμο,την απατη και την εκμεταλλευση.Ωστοσο καμμια απατη δεν μπορει να θριαμβευσει χωρις τους αυτοκλητους οπαδους,που δικαιωνουν την υπαρξη τους μονο μεσα στο κοπαδι.

Το έργο γράφτηκε και παίχτηκε στην πρώτη τρίπρακτη εκδοχή του στις Βερσαλλίες το 1664. Στη δεύτερη, το 1667, το έργο μετονομάζεται σε Απατεώνας. Επιστρέφει στον αρχικό του τίτλο και στην τελική πεντάπρακτη μορφή του το 1669. Η πρώτη παράσταση προκάλεσε τέτοιες αντιδράσεις απ' τους ψευτόθρησκους, ωστε ο ποιητής πιέστηκε να δηλώσει πως δεν ασεβεί, αντιθέτως καταγγέλλει τους εκμεταλλευτές της θρησκείας. Η πρώτη μετάφραση που εντοπιζεται στα ελληνικά είναι του 1815 από τον Κωνσταντίνο Κοκκινάκη σε βιβλίο που έχει τυπωθεί στην Βιέννη. Στην ελληνική σκηνή, η πρώτη τεκμηριωμενη παράσταση είναι του 1944 από το Εθνικό Θέατρο σε σκηνοθεσία του Σωκράτη Καραντινου με τους: Γιώργο Γληνό, Μιράντα Μυράτ, Μαρία Αλκαίου κτλ. Το 1967 ο Σωκράτης Καραντινος ανεβάζει πάλι το έργο στο Εθνικό με πρωταγωνιστές αυτή τη φορά τους: Παντελή Ζερβό, Αλέκα Κατσέλη, Ελένη Χαλκούση, Όλγα Τουρνάκη κτλ. Αυτή η παράσταση, με ελάχιστες αλλαγές στον θίασο ηχογραφήθηκε για το ραδιοφωνικό θέατρο (είναι η σημερινή μας ηχογράφηση). Το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος ανεβάζει το έργο το 1968 σε σκηνοθεσία Κυριαζή Χαρατσάρη. Το 1985 ανεβαίνει και πάλι το έργο από το Εθνικό Θέατρο σε σκηνοθεσία του Αλέξη Σολομού με τους: Ανδρέα Φιλιππίδη, Άννα Παϊταζή κτλ. Βεβαίως, έχει ανέβει πάρα πολλές φορές ακόμα από διάφορους θιάσους.

Καλη ακροαση

ΠΑΙΖΟΥΝ: Αλέκα Κατσέλη, Παντελής Ζερβός, Ελένη Χαλκούση, Πόπη Παπαδάκη, Θάνος Λειβαδίτης, Ράνια Οικονομίδου, Ευάγγελος Πρωτοπαπάς, Μιχάλης Καλογιάννης, Νίκος Δενδρινός, Γιώργος Βουτσίνος, Άρης Βλαχόπουλος 

ΔΙΑΡΚΕΙΑ: 1 ώρα και 36 λεπτά  - ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΑ: 1968 (11 Μαρτίου)

Ο ΑΡΧΟΝΤΟΧΩΡΙΑΤΗΣ του Μολιέρου

Ο Ζαν-Μπατίστ Ποκλέν, γιος του Ζαν Ποκλέν και της Μαρί Κρεσσέ, γεννιέται το 1622. Σπουδάζει νομικά στην Ορλεάνη, ενώ το 1643 έχοντας ήδη συνδεθεί με την ηθοποιό Μαντλέν Μπεζάρ, συγκροτεί μαζί της τον θίασο «L’Illustre Theatre». Με το ψευδώνυμο Μολιέρος, διευθύνει τον θίασο, ο οποίος εγκαθίσταται στο Παρίσι. Ο θίασος περιοδεύει για δεκατρία χρόνια, ως το 1645. Το 1655 έχουμε την παράσταση της πρώτης σωζόμενης κωμωδίας του Μολιέρου Ο ασυλλόγιστος στη Λυών, με τον Μολιέρο στο ρόλο του Μασκαρίλλου. Το 1656 παρουσιάζεται το Ερωτικό πείσμα. Το 1658 ο θίασος μετονομάζεται σε «Θίασο του Κυρίου». Η επιτυχία της φάρσας Ο ερωτευμένος γιατρός είναι τέτοια ώστε του παραχωρείται το θέατρο του Πετί Μπουρμπόν. Επόμενη επιτυχία του θιάσου είναι Οι ψευτοσπουδαίες, το 1659. Το 1660 παρουσιάζεται ο Σγαναρέλος ή Ο κατά φαντασίαν κερατάς. Ακολουθεί με μεγάλη επιτυχία το έργο Σχολείο γυναικών, ενώ στη λογοτεχνική διαμάχη που ξεσπά γύρω από το έργο, ο Μολιέρος απαντά με την Κριτική του Σχολείου γυναικών και με τον Αυτοσχεδιασμό των Βερσαλλιών. Το 1664 δίνεται η πρεμιέρα της κωμωδίας Γάμος με το στανιό ενώ στις 12 Μαΐου παρουσιάζονται οι τρεις πρώτες πράξεις του Ταρτούφου. Ο βασιλιάς απαγορεύει αμέσως το ανέβασμα του Ταρτούφου στο Παρίσι. Το 1665 δίνεται η πρεμιέρα του Δον Ζουάν που, παρά την επιτυχία του, κατεβαίνει μετά από 20 παραστάσεις. Ο Λουδοβίκος ΙΔ΄ δίνει στον θίασο του Μολιέρου τον τίτλο του «Θιάσου του Βασιλιά» και 6000 λίβρες χορηγία. Ακολουθούν τα έργα Γιατρός με το στανιό και Μισάνθρωπος. Το 1667 ακολουθεί η δεύτερη εκδοχή του Ταρτούφου, παρουσιάζεται στις 5 Αυγούστου και απαγορεύεται την επομένη. Το 1668 ανεβαίνουν ο Ζωρζ Νταντέν και Ο φιλάργυρος. Το 1669 ο Μολιέρος επιστρέφει στον Ταρτούφο για μια τρίτη διασκευή, το έργο παίρνει έγκριση και γνωρίζει θριαμβευτική επιτυχία. Το 1670 ανεβαίνει Ο αρχοντοχωριάτης. Σειρά έχουν Οι κατεργαριές του Σκαπίνου το 1671 καθώς και Οι σοφολογιότατες το 1672. Στις 10 Φεβρουαρίου δίνεται η πρεμιέρα του έργου Ο κατά φαντασίαν ασθενής, με τον Μολιέρο στον πρωταγωνιστικό ρόλο του Αργκάν. Κατά τη διάρκεια της τέταρτης παράστασης ο Μολιέρος νιώθει μεγάλη αδιαθεσία, μεταφέρεται στο σπίτι του και εκεί αφήνει την τελευταία του πνοή. Ο Μολιέρος είναι ο μόνος εκπρόσωπος του γαλλικού κλασικισμού που επιβίωσε πανηγυρικά ως κτήμα του παγκόσμιου θεάτρου. Επηρεασμένος από τον Πλαύτο, τον Τερέντιο αλλά και την Κομμέντια ντελ Άρτε, αναπτύσσει προσωπικό ύφος, επιμένοντας στους χαρακτήρες των έργων του και όχι στην κατάσταση.

Από την παράσταση 1962-63 ΚΘΒΕ

Ο αρχοντοχωριάτης  ανέβηκε από το Εθνικό Θέατρο  τρεις φορές  μέχρι σήμερα, στις σαιζόν 1933,1952 και 1979  σε αντίστοιχες σκηνοθεσίες των  Φώτου Πολίτη,Σωκράτη Καραντινού και Γιώργου Θεοδοσιαδη.Το έργο  περιγράφει την διαδικασία μιας ένταξης, μιας μυητικής τελετουργίας.Ένας πλούσιος αστός επιζητεί να ενταχθεί σε μια άλλη τάξη. Αυτό σημαίνει πως πρέπει να απαρνηθεί  τους  κοινωνικούς του κώδικες και να μυηθεί στα μυστικά και τους κώδικες μιας άλλης τάξης.Πρέπει για να εισχωρήσει να περάσει από μια σειρά διαδικασιών, να υποστεί μια ταπείνωση. Σύμφωνα με την θεατρική κριτική «στον Αρχοντοχωριάτη ο Μολιέρος  περιγράφει την επιθυμία για αλλοτρίωση και ταυτόχρονα ερμηνεύει το αλλοτριωτικό σύστημα ως  άλλοθι μιας τάξης που βρίσκεται  σε αδιέξοδο,αφού κανένας από τους φορείς της δεν πιστεύει σ’αυτό. Ωστόσο  όλοι το χρησιμοποιούν.Ο Μολιέρος στηλιτεύει εύστοχα την κοινωνία της εποχής του καθώς  αποδεικνύει ότι γελοίος δεν είναι μόνο ο κ.Ζουρνταίν που θέλει να εισχωρήσει σε μια τάξη στην οποία δεν ανήκει.Γελοίο είναι και το ίδιο το σύστημα στο οποίο θέλει να ενταχθεί. Ο συγγραφέας δε μελετά απλώς ένα χαρακτήρα, αλλά κοινωνιολογεί πάνω σε μια πάγια ανθρώπινη κατάσταση. Έτσι  Ο αρχοντοχωριάτης  είναι πολύ κοντά στις  Νεφέλες  του Αριστοφάνη  και ο Στρεψιάδης πολύ κοντύτερα στον κ.Ζουρνταιν από όσο φανταζομαστε» .

Βιβλίο εκδ. Παπαδόπουλος

Ο αρχοντοχωριάτης ηχογραφήθηκε  για το ραδιόφωνο το 1983 σε μετάφραση και σκηνοθεσία του Γρηγόρη Γρηγορίου. Παιζουν  με την σειρά που ακούγονται οι: Τάσος Κωστής, Γιώργος Μπάρτης, Κώστας Τριανταφυλλόπουλος, Γιώργος  Μπαγιώκης, Νίκος Πόγκας, Καίτη Τριανταφύλλου, Αλίκη Αλεξανδράκη, Τρύφων Καρατζάς, Γιώργος Γεωγλερής, Αλέξανδρος Αντωνόπουλος, Ματίνα Καρρά, Άννυ Πασπάτη. Τον πρωταγωνιστικό ρόλο του κ.Ζουρνταίν ερμηνεύει ο Ανδρέας Φιλιππίδης.
Την ηχογράφηση προσφέρει στους φίλους του blog ο Γιάννης Χ. τον οποίο και ευχαριστούμε  θερμά.

Ο ΦΙΛΑΡΓΥΡΟΣ του Μολιέρου

Ο φιλάργυρος (1941) Εθνικό Θέατρο: Κεντρική Σκηνή Βάσω Μανωλίδου (Λίζα), Μαρία Αλκαίου (Μαριάννα), Χρήστος Ευθυμίου (Σαΐτας), Γεώργιος Ταλάνος (Κυρ Γιάκουμος), Ιωάννης Αυλωνίτης (Αστυνόμος), Χριστόφορος Νέζερ (Αρπαγκόν), Άρης Μαλλιαγρός (Βαλέριος), Αλέκος Δεληγιάννης (Κλεάνθης). ........................................................ ................................................................................... Ο φιλάργυρος (1960) Εθνικό Θέατρο: Κεντρική Σκηνή Ελένη Χαλκούση (Φροσύνη), Πόπη Παπαδάκη (Μαριάννα), Θάνος Λειβαδίτης (Βαλέριος), Βιβέτα Τσιούνη (Λίζα), Αλέκος Δεληγιάννης (Κλεάνθης), Χριστόφορος Νέζερ (Αρπαγκόν). Ο Ζαν-Μπατίστ Ποκλέν, γιος του Ζαν Ποκλέν και της Μαρί Κρεσσέ, γεννιέται το 1622. Σπουδάζει νομικά στην Ορλεάνη, ενώ το 1643 έχοντας ήδη συνδεθεί με την ηθοποιό Μαντλέν Μπεζάρ, συγκροτεί μαζί της τον θίασο «L’Illustre Theatre». Με το ψευδώνυμο Μολιέρος, διευθύνει τον θίασο, ο οποίος εγκαθίσταται στο Παρίσι. Ο θίασος περιοδεύει για δεκατρία χρόνια, ως το 1645. Το 1655 έχουμε την παράσταση της πρώτης σωζόμενης κωμωδίας του Μολιέρου Ο ασυλλόγιστος στη Λυών, με τον Μολιέρο στο ρόλο του Μασκαρίλλου. Το 1656 παρουσιάζεται το Ερωτικό πείσμα. Το 1658 ο θίασος μετονομάζεται σε «Θίασο του Κυρίου». Η επιτυχία της φάρσας Ο ερωτευμένος γιατρός είναι τέτοια ώστε του παραχωρείται το θέατρο του Πετί Μπουρμπόν. Επόμενη επιτυχία του θιάσου είναι Οι ψευτοσπουδαίες, το 1659. Το 1660 παρουσιάζεται ο Σγαναρέλος ή Ο κατά φαντασίαν κερατάς. Ακολουθεί με μεγάλη επιτυχία το έργο Σχολείο γυναικών, ενώ στη λογοτεχνική διαμάχη που ξεσπά γύρω από το έργο, ο Μολιέρος απαντά με την Κριτική του Σχολείου γυναικών και με τον Αυτοσχεδιασμό των Βερσαλλιών. Το 1664 δίνεται η πρεμιέρα της κωμωδίας Γάμος με το στανιό ενώ στις 12 Μαΐου παρουσιάζονται οι τρεις πρώτες πράξεις του Ταρτούφου. Ο βασιλιάς απαγορεύει αμέσως το ανέβασμα του Ταρτούφου στο Παρίσι. Το 1665 δίνεται η πρεμιέρα του Δον Ζουάν που, παρά την επιτυχία του, κατεβαίνει μετά από 20 παραστάσεις. Ο Λουδοβίκος ΙΔ΄ δίνει στον θίασο του Μολιέρου τον τίτλο του «Θιάσου του Βασιλιά» και 6000 λίβρες χορηγία. Ακολουθούν τα έργα Γιατρός με το στανιό και Μισάνθρωπος. Το 1667 ακολουθεί η δεύτερη εκδοχή του Ταρτούφου, παρουσιάζεται στις 5 Αυγούστου και απαγορεύεται την επομένη. Το 1668 ανεβαίνουν ο Ζωρζ Νταντέν και Ο φιλάργυρος. Το 1669 ο Μολιέρος επιστρέφει στον Ταρτούφο για μια τρίτη διασκευή, το έργο παίρνει έγκριση και γνωρίζει θριαμβευτική επιτυχία. Το 1670 ανεβαίνει Ο αρχοντοχωριάτης. Σειρά έχουν Οι κατεργαριές του Σκαπίνου το 1671 καθώς και Οι σοφολογιότατες το 1672. Στις 10 Φεβρουαρίου δίνεται η πρεμιέρα του έργου Ο κατά φαντασίαν ασθενής, με τον Μολιέρο στον πρωταγωνιστικό ρόλο του Αργκάν. Κατά τη διάρκεια της τέταρτης παράστασης ο Μολιέρος νιώθει μεγάλη αδιαθεσία, μεταφέρεται στο σπίτι του και εκεί αφήνει την τελευταία του πνοή. Ο Μολιέρος είναι ο μόνος εκπρόσωπος του γαλλικού κλασικισμού που επιβίωσε πανηγυρικά ως κτήμα του παγκόσμιου θεάτρου. Επηρεασμένος από τον Πλαύτο, τον Τερέντιο αλλά και την Κομμέντια ντελ Άρτε, αναπτύσσει προσωπικό ύφος, επιμένοντας στους χαρακτήρες των έργων του και όχι στην κατάσταση. Ο "Φιλάργυρος" είναι το έργο που διακρίνεται για τη φραστική του εφευρετικότητα, όπου μέσα από μια σειρά ευφρόσυνες παρεξηγήσεις κατακρίνεται το ελάττωμα της φιλαργυρίας με τρόπο κωμικό, σκωπτικό και όχι τόσο διδακτικό. Η ηχογράφηση του έργου στο ελληνικό ραδιόφωνο έγινε το 1965 για την εκπομπή "Το θέατρο της Κυριακής".Τον πρωταγωνιστικό ρόλο του Αρπαγκόν υποδύεται ο εκλεκτός κωμικός Χριστοφόρος Νέζερ.Είχε προηγηθεί η εμφάνιση του στο Εθνικό Θέατρο στον ίδιο ρόλο,η οποία χαρακτηρίστηκε από τους κριτικούς της εποχής ως μια από τις κορυφαίες ερμηνείες του. Για το ραδιόφωνο: Ηχογράφηση, 16 Σεπτεμβρίου 1965 Πρώτη εκπομπή: 31 Οκτωβρίου 1965, Επαναληπτικές εκπομπές: 20 Ιανουαρίου 1971,29 Ιουλίου 1984, 19 Απριλίου 1998, 23 Φεβρουαρίου 1999 ΣΚΗΝΟΘΕΣΊΑ Λάμπρος Κωστόπουλος,ΜΟΥΣΙΚΉ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ Έλλη Σολωμονίδη Μπαλάνου,ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ Λέων Κουκούλας ΠΑΙΖΟΥΝ ΟΙ ΗΘΟΠΟΙΟΙ: Ελένη Χαλκούση,Βάσος Ανδρονίδης,Τάκης Δρούκας,Ευάγγελος Πρωτοπαπάς, Παντελής Ζερβός, Κική Ρέππα Νίκος Καζής,Μιχάλης Καλογιάννης,Λουκιανός Ροζάν, Στέλιος Λιονάκης,Άρης Μαλλιαγρός,Νίκος Τζόγιας,Νέζερ Χριστόφορος,Παπανίκας Βασίλης,Ρουσσέα Τζένη,Καρζή Ντίνα.

 

ΤΑ ΔΙΑΒΟΛΟΤΕΧΝΙΔΙΑ ΤΟΥ ΣΤΑΜΑ του ΜΟΛΙΕΡΟΥ

Αγαπητοί φίλοι του Θεάτρου στο Ραδιόφωνο γεια σας! "Εκπέμπουμε" ακόμη από την ακριτική και πανέμορφη Σάμο. Σήμερα ανασύραμε από το αρχείο μας και ανεβάζουμε μια διασκευασμένη κωμωδία του Μολιέρου με τον τίτλο ΤΑ ΔΙΑΒΟΛΟΤΕΧΝΙΔΙΑ ΤΟΥ ΣΤΑΜΑ στην ραδιοφωνική της εκδοχή. Σίγουρο και εγγυημένο αποτέλεσμα από τον μεγάλο μάστορα της κωμωδίας. Ομολογώ ότι μπερδεύτηκα στον τίτλο του έργου και το καταχώρησα ως ΔΙΑΒΟΛΟΠΑΙΧΝΙΔΙΑ. Όμως όταν το άκουσα κάτι έπιασε τ'αυτί μου και.... Προσέξτε το κι εσείς. Μήπως έχω άδικο; Ο Θύμιος Καρακατσάνης πρωταγωνιστεί σ' ένα ρόλο που του πηγαίνει γάντι. Από τους άλλους ηθοποιούς ας ξεχωρίσουμε τον Τάκη Μηλιάδη όχι μόνο για το γνωστό και μεγάλο ταλέντο του αλλά κυρίως για την σπάνια χαρά που έχουμε να τον απολαμβάνουμε σε θέατρα στο ραδιόφωνο. Καλή ακρόαση!



Τα διαβολοπαιχνιδια του Σταμά

 

Ο ΑΣΥΛΛΟΓΙΣΤΟΣ ΤΟΥ ΜΟΛΙΕΡΟΥ

Αγαπητοί φίλοι του Θεάτρου στο Ραδιόφωνο καλησπέρα σας! Καλώς σας βρίσκουμε και πάλι μετά την 15μερη εκδρομή μας στη Λέρο. Σ' ένα blog, όπως αυτό, με τόσο αυστηρό προσανατολισμό δεν μπορούν να γραφούν εντυπώσεις , εκτιμήσεις ή ν' αναρτηθούν φωτογραφίες κι άλλα τέτοια, που αναμφισβήτητα η Λέρος τα δικαιούται. Αυτά είναι δουλειά της iza. Ετούτο το blog "κυνήγησε" κι εκεί το θέατρο κι η συγκομιδή ήταν δύο παραστάσεις. Η πρώτη ήταν το έργο του Γιάννη Ρίτσου " ΜΑΝΤΑΤΟΦΟΡΕΣ" με την ευκαιρία των 100 χρόνων από τη γέννησή του. Το έργο παίχτηκε από την θεατρική ομάδα του Δήμου Αιγάλεω με πάρα πολύ καλή ερμηνεία από όλα τα μέλη της. Ο χώρος ωστόσο που επιλέχτηκε για την παράσταση είχε μια συγκλονιστική σχέση τ

όσο με την ουσία του έργου όσο και με τον ποιητή. Και αυτός ο χώρος δεν ήταν παρά το συρματόπλεγμα του στρατοπέδου των πολιτικών εξόριστων της δικτατορίας στο Παρθένι της Λέρου, όπου ο ποιητής μαζί με άλλους βρέθηκε εκτοπισμένος. Χώρος ιστορικός, συναισθηματικά φορτισμένος με τις μαυροφόρες γυναίκες των εξορίστων να τριγυρνάν έξω από το στρατόπεδο κι άλλοτε να κλαίνε άλλοτε να οργίζονται και να ταρακουνάν το σύρμα... Καθηλωθήκαμε! Η δεύτερη παράσταση ήταν η πρόβα τζενεράλε του έργου " Ο ΜΠΑΜΠΑΣ Ο ΠΟΛΕΜΟΣ " του Ιάκωβου Καμπανέλη από την θεατρική ομάδα του Δήμου Λέρου, που αριθμεί ήδη 20 χρόνια ζωής. " Κωμωδία " πανέξυπνη, απολαυστική που αποδόθηκε εκ-πλη-κτι-κά !!! Πλούσια και σε σκηνικά και κοστούμια. Υπερπαραγωγή χαρακτηρίστηκε. Αυτή η παράσταση έκλεισε και τις διακοπές μας στη Λέρο, αφού την είδαμε το προηγούμενο βράδυ της αναχώρησής μας. Σημειώνουμε ότι η παράσταση παίζεται στο ανακαινισμένο και πρόσφατα εγκαινιασμένο κινηματοθέατρο του Λακιού, κτίριο απίστευτο, που μαζί με μια σειρά άλλα κτίρια - όλα κτισμένα πάνω στον αρχιτεκτονικό ρυθμό του Μπάου Χάουζ- κάνουν το Λακί αρχιτεκτονικό μουσείο.

Στα δικά μας τώρα. Λέμε να ανεβάσουμε την κωμωδία του Μολιέρου Ο ΑΣΥΛΛΟΓΙΣΤΟΣ προφανώς επηρεασμένοι από το τελευταίο έργο αλλά και σαν αντίδραση στις σκληρές εικόνες πολέμου και καταστροφών, που ηθελημένα αναζητήσαμε σε μουσεία μα κυρίως στα βουνά του νησιού, όπου διεξήχθησαν κατά κάποιους ίσως από τις σκληρότερες και φονικότερες μάχες του Β΄ Παγκοσμίου πολέμου.