ΚΑΒΑΛΑΡΗΔΕΣ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ, Η ΣΚΙΑ ΤΗΣ ΚΟΙΛΑΔΑΣ, ΛΕΞΗ ΣΤΟ ΤΖΑΜΙ

Αγαπητοί φίλοι, καλησπέρα σας! Σήμερα σας παρουσιάζουμε τρία μονόπρακτα δύο πολύ σπουδαίων Ιρλανδών ποιητών. ΚΑΒΑΛΑΡΗΔΕΣ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ και Η ΣΚΙΑ ΤΗΣ ΚΟΙΛΑΔΑΣ του Τζον Μίλινγκτον Σινγκ και ΛΕΞΗ ΣΤΟ ΤΖΑΜΙ του Ουίλιαμ Μπάτλερ Γέιτς.

Θα μπορούσε να είναι το σπίτι της οικογένειας του έργου μας

 Το έργο "Καβαλάρηδες στη θάλασσα" («Riders to the sea» γράφτηκε το 1902 και ανέβηκε για πρώτη φορά στο Abbey Theatre στο Δουβλίνο το 1904.
Είναι μια μονόπρακτη τραγωδία που χάρη στη λακωνικότητα και την έντασή της, αποτελεί ένα από τα καλύτερα σύγχρονα σύντομα έργα.

Η μικρή αυτή τραγωδία της ύπαρξης εκτυλίσσεται στο σπιτικό μιας οικογένειας, σ’ ένα από τα νησιά Άραν στα ανοιχτά της Δυτικής Ιρλανδίας, όπου η Μόιρα, μια μάνα που έχασε πέντε από τους έξι γιους της στη θάλασσα, προσπαθεί μάταια ν’ αποτρέψει το μικρότερο και στερνό γιο της να μπαρκάρει.

Η μοίρα του όμως φαίνεται πως είναι προδιαγεγραμμένη καθώς ούτε οι θρήνοι, ούτε τα κλάματα ακόμα κι οι κατάρες, δεν θα σταθούν ικανά μέσα για να μεταπείσουν τον αποφασισμένο νεαρό, που επιθυμεί διακαώς να παλέψει με τα κύματα αψηφώντας την θύελλα και τις δυσμενείς καιρικές συνθήκες. Έτσι, ο θάνατος του Μπάρτλεϋ θα ξαναβυθίσει την οικογένεια στο πένθος, κατάσταση που στοιχειώνει μόνιμα την εστία. Τα μέλη της, συνειδητοποιώντας πόσο άνιση και μάταιη είναι η πάλη με το «μαύρο καβαλάρη» μοιάζουν ν’ αποδέχονται καρτερικά το τέλος. 

 

Το έργο "Η Σκιά της Κοιλάδας" (The Shadow of the Glen)" και αυτό μονόπρακτο, γράφτηκε το καλοκαίρι του 1902- και είναι το πρώτο έργο του Σινγκ που ανέβηκε στη σκηνή του Molesworth Hall του Δουβλίνου, στις 8 Οκτωβρίου 1903. Ωστόσο, η παράσταση κίνησε την αντίδραση και την διαμαρτυρία των εθνικιστών και χαιρετίστηκε από τον Ιρλανδικό Τύπο της εποχής ως "προσβολή κατά όλων των ενάρετων γυναικών της Ιρλανδίας

     

Τζον Μίλινγκτον Σινγκ

Ο Ιρλανδός συγγραφέας Τζον Μίλλινγκτον Σινγκ (1871 – 1909) αν και χάθηκε πρόωρα-έζησε 38 χρόνια-, άφησε έξι ολοκληρωμένα θεατρικά έργα, που ανεβαίνουν μέχρι τις μέρες μας στις σκηνές όλου του κόσμου.  Θεωρείται από τους μελετητές του "ένας πρωτοπόρος και με μεγάλη επιρροή μοντερνιστής". Η γλώσσα του είναι πλούσια σε εικόνες, ζωντανή και ποιητική με δυνατές σκηνές κορύφωσης της δράσης και λεπτοδουλεμένους διαλόγους. Ένα κράμα χιούμορ και θλίψης.

Παλαιότερα είχαμε ανεβάσει το έργο του Σινγκ "Η Ντίαρντρι των θλίψεων"

     

Ουίλιαμ Μπάτλερ Γέιτς

Ο Ουίλιαμ Μπάτλερ Γέιτς γεννήθηκε στο προάστιο του Σάντιμαουντ στο Νότιο Δουβλίνο. Είχε άλλα τρία μικρότερα αδέρφια, τον Τζακ (1871-1957), την Ελίζαμπεθ (1868-1940) και τη Σούζαν (1866-1949): όλοι τους ακολούθησαν κατά κάποιον τρόπο καλλιτεχνική πορεία. Όταν ήταν δυο ετών, η οικογένειά του μετακόμισε από το Δουβλίνο στο Σλίγκο κι έπειτα στο Λονδίνο λόγω της καλλιτεχνικής δραστηριότητας του πατέρα, Τζον Μπάτλερ Γέιτς, που ήταν ζωγράφος.

Η χρονική διάρκεια και των τριών είναι 1ω 41λ.

ΚΑΛΗ ΑΚΡΟΑΣΗ!

ΦΟΝΙΚΟ ΣΤΗΝ ΕΚΚΛΗΣΙΑ του Τ. Έλιοτ

Θωμάς Μπέκετ, υαλογράφημα, Καθεδρικός του Κάντερμπρυ

Αγαπητοί φίλοι του radio-theatre , καλησπέρα σας!

 Η σημερινή μας ανάρτηση αποτελεί συνέχεια προηγούμενης με τον τίτλο " Μπέκετ ή η τιμή του Θεού" του Ζαν Ανούιγ, αφού έχει σαν σκοπό της να παρουσιάσει το έργο του Τόμας Έλιοτ "ΦΟΝΙΚΟ ΣΤΗΝ ΕΚΚΛΗΣΙΑ". Και τα δύο αυτά θεατρικά έργα αντλούν το θέμα τους από το ίδιο ιστορικό γεγονός, αυτό της δολοφονίας του Άγγλου Αρχιεπισκόπου - και μετέπειτα Αγίου - Θωμά Μπέκετ. Ωστόσο αφού ακούσει κανείς τα έργα θα διαπιστώσει και δύο θεμελιώδεις διαφορές:  Η πρώτη είναι ότι ο Ανούιγ γράφει ένα χρονικό της πολιτικής του ΙΒ΄ αιώνα, ενώ το ΦΟΝΙΚΟ συγκεντρώνει την προσοχή του στο θάνατο και στο μαρτύριο του Μπέκετ. Η δεύτερη αφορά στη δομή, τη μορφή, με αυτήν του έργου του Έλιοτ να ανήκει στο ποιητικό δράμα ( έμμετρο), που συνδυάζει αριστουργηματικά το Χριστιανικό μυστήριο με τον τραγικό χορό του αρχαίου θεάτρου.

 Θυμίζουμε την υπόθεση:

Ο καθεδρικός της Καντερβουρίας τέλος του19ου αιώνα

 'Ένας άνθρωπος γυρίζει στην πατρίδα του προβλέποντας ότι θα τον σκοτώσουν και τον σκοτώνουν. Έτσι συνοψίζει ο ίδιος ο Έλιοτ την υπόθεση αυτού του έργου που έγραψε το 1935 για το Φεστιβάλ της Καντερβουρίας κι έχει για ήρωά του τον μαρτυρικό αρχιεπίσκοπο Μπέκετ και τον αγώνα του ενάντια σε εξωτερικές δυνάμεις και στις εσωτερικές του αδυναμίες. Ο Θωμάς Μπέκετ παραιτήθηκε από την Καγκελαρία κι αγωνίστηκε με πάθος για τα δικαιώματα της Εκκλησίας. Η μακρά πορεία του συνεχίστηκε με την αυτοεξορία του στη Γαλλία, και στο τέλος, με μια φαινομενική συνδιαλλαγή και την επιστροφή του. Δεν πέρασε ωστόσο ένας μήνας και τον σκότωσαν μέσα στην ίδια του την εκκλησία τέσσερις ιππότες.

Στην Ελλάδα η πρώτη μεταφορά στο θεατρικό σανίδι έγινε το 1993 από το ΚΘΒΕ.

Για το ραδιόφωνο πραγματοποιήθηκαν δύο ηχογραφήσεις με την δεύτερη, διασκευασμένη για τη ΜΙΚΡΗ ΑΥΛΑΙΑ

Όλες οι παραπάνω παραστάσεις στηρίχτηκαν στην μετάφραση του Γιώργου Σεφέρη

Πρώτη ηχογράφηση - εκδοχή (στηριγμένη στο πλήρες έργο) με τους: Α.Γιαννούλη, Γ. Μετσόλη, Κ. Καρρά, Ν. Κεδράκα, Καρούσο στο ρόλο του Μπέκετ, Γ. Μιχαλακόπουλο, Β. Ανδρονίδη, Γ. Αργύρη, Γ. Βαφιά, Ζ. Τσάπελη, Φ. Ταξιάρχη, Γ. Τζώρτζη και  πολυπρόσωπο χορό  γυναικών. 

Η ραδιοσκηνοθεσία είναι του Κανέλου Αποστόλου.

 Φονικό στην εκκλησιά (Ζ. Τσάπελης)   (1)    Χρονική διάρκεια 1ω 51 λ

Δεύτερη ηχογράφηση - εκδοχή (στηριγμένη σε διασκευή του Μάριου Ποντίκα) με τους: Α. Αντωνόπουλο, Ν. Γαροφάλου, Κ. Ιγερινού, Γ. Μοσχίδη, Γ. Μπαγιώκης, Ε. Νενεδάκη, Ν. Τσακίρογλου. 

Η ραδιοσκηνοθεσία είναι του Γ. Θεοδοσιάδη

Φονικό στην εκκλησιά (Ν. Τσακίρογλου 18/01/2013)  (2)  Χρονική διάρκεια 1ω 2 λ

Σημαντικές πληροφορίες και φωτογραφικό υλικό αντλήσαμε από την ιστοσελίδα του  ΚΘΒΕ και το ιστολόγιο του Ρογήρου .   Τους ευχαριστούμε θερμά!

ΜΠΕΚΕΤ ή Η ΤΙΜΗ ΤΟΥ ΘΕΟΥ του Ζαν Ανούιγ

Ερρίκος Β΄ και αρχιεπίσκοπος Θωμάς Μπέκετ το 1170

Αγαπητοί φίλοι του radio-theatre, καλησπέρα σας.
    Μια αιματηρή στιγμή στην ιστορία της Αγγλίας είναι το δράμα του Ανούιγ «ΜΠΕΚΕΤ», που προτείνουμε απόψε για ακρόαση. Το έργο, γραμμένο το 1959, ζωντανεύει στη σκηνή τη ζωή του Θωμά Μπέκετ, του καγκελάριου του βασιλιά Ερρίκου Β΄, που όταν έγινε αρχιεπίσκοπος του Κάντερμπρυ, ήλθε σε σύγκρουση με τον βασιλιά, γιατί δεν παραδεχόταν την υπαγωγή των εκκλησιαστικών αρχών στις πολιτικές. Γι’ αυτό το λόγο κατέφυγε στη Γαλλία, απ’ όπου και αφόρισε τον Ερρίκο Β΄. Αργότερα όμως συμφιλιώθηκαν για να ξανασυγκρουστεί στη συνέχεια και πάλι μαζί του με τραγικό τέλος για τον ίδιο.                                                                                                                  

«Το Μαρτύριο του Αγίου Θωμά Μπέκετ»

  «Ποιος θα με απαλλάξει από τον

 αυθάδη αυτόν κληρικό;» ξεφώνισε ο Ερρίκος.

Απομεσήμερο της 29ης Δεκεμβρίου 1170. Τέσσερις ιππότες εμφανίζονται στην είσοδο του αρχιεπισκοπικού μεγάρου. Ζητούν να δουν τον αρχιεπίσκοπο Θωμά Μπέκετ. Απαιτούν από τον Μπέκετ να άρει τον αφορισμό των επισκόπων που, μετά από αίτημα του βασιλιά που θέλει να προετοιμάσει τη διαδοχή του και με τη σύμφωνη γνώμη του πάπα, ανακήρυξαν συμβασιλέα τον Ερρίκο τον Νεότερο. Ο αρχιεπίσκοπος αρνείται κατηγορηματικά. Λίγες ώρες μετά οι ιππότες επιστρέφουν. Μπαίνουν οπλισμένοι στον καθεδρικό όπου βρίσκεται ο αρχιεπίσκοπος για τον εσπερινό. Εκείνοι επαναλαμβάνουν την απαίτησή τους, αυτός αρνείται εκ νέου. Χυμούν πάνω του και τον χτυπούν με μανία με τα σπαθιά και τα τσεκούρια τους. Ο αρχιεπίσκοπος σωριάζεται νεκρός…

 Την 21η Φεβρουαρίου 1173, ο Θωμάς Μπέκετ ανακηρύσσεται άγιος. Πολλοί και διάφοροι μιλούν, για τα θαύματα που γίνονται πάνω από τον τάφο αυτού που θεωρούν πια μάρτυρα της πίστης.

   Η παγκόσμια πρώτη του «Μπέκετ ή η Τιμή του Θεού» του Ανούιγ έγινε στις 8 Οκτωβρίου 1959 στο θέατρο του Μονπαρνάς στο Παρίσι.

Σε ελληνικό έδαφος ανέβηκε στη σκηνή του Εθνικού Θεάτρου στις 7/11/1968 με τους Στέλιο Βόκοβιτς και Νίκο Τζόγια στους ρόλους του Ερρίκου Β΄ και Μπέκετ αντίστοιχα. Την σκηνοθεσία υπέγραψε ο Αλέξης Σολωμός και η μετάφραση ήταν του Τ. Παπατσώνη. 

Τέσσερα χρόνια  πριν- το1964- προβάλλεται η γνωστότερη και πλέον επιτυχημένη κινηματογραφική μεταφορά της ιστορίας βασισμένη ακριβώς στο κείμενο του Ανούιγ, μολονότι  είναι αγγλική παραγωγή. Πρόκειται για τον «Μπέκετ» του Πήτερ Γκλένβιλλ, με τον Πήτερ Ο’Τουλ στον ρόλο του βασιλιά και τον Ρίτσαρντ Μπάρτον σ’ αυτόν του αρχιεπισκόπου.

   Παρουσιάζει ωστόσο μεγάλο ενδιαφέρον το γεγονός ότι πολύ νωρίς και λίγο μετά αφού στέγνωσε το μελάνι του τυπογραφείου δηλ. μόλις το 1960 από το ΘΕΑΤΡΟ ΤΗΣ ΤΕΤΑΡΤΗΣ, ο "ΜΠΕΚΕΤ" απλώνεται στον ερτζιανό ουρανό της μικρής Ελλάδας με την μεγάλη όμως παράδοση στο ραδιοφωνικό θέατρο. 

Σε μετάφραση της Δέσπως Διαμαντίδου και με την σκηνοθετική καθοδήγηση του Μήτσου Λυγίζου ο πολύ φρέσκος Δημήτρης Παπαμιχαήλ (σε μια από τις σπάνιες ραδιοφωνικές συμμετοχές) και ο ώριμος πια- και θεατρικά- Ανδρέας Φιλιππίδης ερμηνεύουν το πρωταγωνιστικό δίδυμο. 

Τους πλαισιώνουν οι: Νέζος, Αργύρης, Τσάπελης, Βαφιάς, Νενεδάκη, Ολύμπιος, Μετσόλης, Κοτσίρης, Ναός, Διαμαντίδου, Δάνης και Χατζημάρκος.

Διάρκεια 1ω 56λ

Σ.Σ. Για το σημείωμα της παρουσίασης του έργου χρησιμοποιήθηκαν ως πηγές πληροφοριών και φωτογραφιών οι σελίδες  http://www.nt-archive.gr καθώς και https://rogerios.wordpress.com 

Θερμές ευχαριστίες εκ μέρους όλων των φίλων του blog.



 

ΚΑΛΗ ΣΑΣ ΑΚΡΟΑΣΗ