Ο ΒΑΣΙΛΙΑΣ ΠΕΘΑΙΝΕΙ ΤΟΥ ΕΥΓΕΝΙΟΥ ΙΟΝΕΣΚΟ

Exit the King (Le Roi se meurt) - Eugène Ionesco

Υπόθεση: Πρωταγωνιστής στο έργο "Ο Βασιλιάς πεθαίνει" είναι ο σολοψισμικός* και πολεμοχαρής βασιλιάς Berenger ο πρώτος ο οποίος είχε την ικανότητα να επιβάλλεται στη φύση αλλά και να αναγκάσει τους άλλους να υπακούσουν στη θέλησή του. Σύμφωνα με την πρώτη σύζυγό του, είναι άνω των τετρακοσίων ετών.

Από την αρχή του έργου μαθαίνει ότι πεθαίνει και το βασίλειο καταρρέει γύρω του. Έχει χάσει την υπερφυσική δύναμη να ελέγχει το περιβάλλον και σιγά-σιγά χάνει και τις φυσικές δυνατότητές του.

Η πρώτη αντίδραση του είναι να αρνείται το θάνατό του καθώς και να εγκαταλείψει την εξουσία.

Η πρώτη σύζυγος του Berenger, η Marguerite, μαζί με τον γιατρό, προσπαθεί να τον κάνει να αντιμετωπίσει την πραγματικότητα του επικείμενου θανάτου του.

Η δεύτερη σύζυγος του, Μαρί, προσπαθεί με συμπάθεια να κρατήσει τον Berenger μακριά από τον πόνο να γνωρίζει ότι ο θάνατός του είναι επικείμενος.

Ο βασιλιάς καταλήγει στην κανονική συναισθηματικότητα και τελικά δέχεται ότι πρόκειται να πεθάνει. Οι χαρακτήρες εξαφανίζονται ένας προς έναν, αφήνοντας τελικά τον βασιλιά, τώρα άφωνο, μόνο με την Marguerite που τον προετοιμάζει για το τέλος.

Η Marguerite και έπειτα ο βασιλιάς εξαφανίζονται στο σκοτάδι καθώς τελειώνει το έργο.

* σολοψισμός < λατ.solus (= μόνος) + ipse (= αυτός ο ίδιος)

Μεταφυσική πεποίθηση ότι ο κόσμος είναι δημιούργημα μόνο του μυαλού του κάθε ανθρώπου. Άρα δεν υπάρχει τίποτα έξω από τη σκέψη μας.

Η ηχογράφηση, παραγωγή του Ραδιοφωνικού Σταθμού Μακεδονίας, μεταδόθηκε πρώτη φορά τον Οκτώβριο του 1970 από την εκπομπή «Το θέατρο της Τετάρτης»

Παίζουν οι ηθοποιοί: Σπύρος Λασκαρίδης - Φρουρός, Άννα Ραυτοπούλου - Βασίλισσα Μαργαρίτα, Νανά Σκιαδά - Ιουλιέτα, Λίνα Τριανταφύλλου - Βασίλισσα Μαρία, Ανδρέας Ζησιμάτος - γιατρός, Θάνος Κωτσόπουλος - Μπερανζέ ο Α΄.

Μετάφραση: Κώστας Σταματίου
Ραδιοσκηνοθεσία: Θάνος Κωτσόπουλος
Μουσική επιμέλεια: Πώλα Γαζουλέα
Ρύθμιση ήχου: Αντώνης Βογιατζής

Επιμέλεια εκπομπής: Μάρα Καλούδη

Η ΦΑΛΑΚΡΗ ΤΡΑΓΟΥΔΙΣΤΡΙΑ ΤΟΥ ΙΟΝΕΣΚΟ

Ο Ευγένιος Ιονέσκο έγραψε το έργο το 1948. Έμπνευση για τη συγγραφή του στάθηκε η προσπάθεια του να μάθει αγγλικά άνευ διδασκάλου, με τη βοήθεια ειδικών κασετών. Οι ακαταλαβίστικες φράσεις ήταν η βάση για το πρώτο του έργο.

Στο έργο δεν υπάρχει καμιά φαλακρή τραγουδίστρια. Αυτό που υπάρχει είναι η έντονη διάθεση του Ιονέσκο να σατιρίσει την καθημερινή ζωή των ανθρώπων, δείχνοντας τη ματαιότητα της μετριότητας. Χρησιμοποιώντας κοινοτοπίες και πομπώδης φράσεις στην καθημερινή τους ζωή για να συνεννοηθούν μεταξύ τους, οι ένοικοι ενός σπιτιού το μόνο που καταφέρνουν είναι το ακριβώς αντίθετο: να μην επικοινωνούν καθόλου.

Με τη Φαλακρή Τραγουδίστρια ο Ιονέσκο θεωρούσε ότι είχε γράψει την απόλυτη τραγωδία. Κι όμως, όπου παιζόταν το έργο, το κοινό έπεφτε κάτω από τα γέλια. Ο Ιονέσκο αρχικά αντέδρασε, αλλά τελικά συναίνεσε λέγοντας: "Από τη στιγμή που το κωμικό είναι η διαίσθηση του παραλόγου, τότε, κατ' εμένα, το κωμικό είναι πολύ πιο κοντά στην απελπισία παρά το τραγικό".

Η Φαλακρή Τραγουδίστρια δίχασε κριτικούς και κοινό, όταν πρωτοπαίχτηκε. Ο τύπος της εποχής χαρακτήρισε τον συγγραφέα και το θίασο του σκηνοθέτη Νικολά Μπατάιγ, απατεώνες. Όμως, το ίδιο το έργο που ξεσήκωσε θύελλα αντιδράσεων στην εποχή του, τελικά αποτέλεσε σταθμό για το θέατρο της πρωτοπορίας και σήμερα θεωρείται κλασικό.

Αξίζει να σημειωθεί επίσης ότι το έργο του Ιονέσκο επηρέασε μεγάλες θεατρικές ομάδες, όπως οι Monty Pythons και σημαντικούς σκηνοθέτες όπως ο Mel Brooks, ο Μπουνιουέλ κ.α.

Σε φιλοσοφικό επίπεδο, η Φαλακρή Τραγουδίστρια βασίζεται πάνω στη σκέψη των υπαρξιστών διανοούμενων της εποχής και με αυτή την πλούσια σε συμβολισμούς κωμωδία, ο Ιονέσκο επιτίθεται σ' ένα κόσμο που έχει χάσει τη μεταφυσική του διάσταση, κάνοντας έκκληση, μέσα από την παρωδία και το χλευασμό της απολιθωμένης γλώσσας, για την αποκατάσταση μιας ποιητικής αντίληψης για τη ζωή.

Σήμερα, στην εποχή της επικοινωνίας, η Φαλακρή Τραγουδίστρια δεν είναι μια παράλογη περιπέτεια. Είναι η καθημερινότητα της μικροαστικής κοινωνίας μας, όπου η ακατάσχετη φλυαρία κινδυνεύει να καταβάλει τη σκέψη!

Παίζουν οι ηθοποιοί: Νίκος Γαροφάλλου, Αλίκη Αλεξανδράκη, Σοφοκλής Πέπας, Παγώνη, Ματίνα Καρρά, Κώστας Κοντογιάννης.

Παίζουν οι ηθοποιοί: Μάχη Σειράκου, Βλαδίμηρος Καυκαρίδης, Πίτσα Αντωνιάδου, Ανδρέας Μαραγκός, Έλλη Κυριακίδου, Φώτος Φωτειάδης.

Ο Ευγένιος Ιονέσκο και το Θέατρο του Παραλόγου

Ο Ρουμάνος συγγραφέας εμφανίστηκε στο χώρο του θεάτρου το 1950 με τη "Φαλακρή Τραγουδίστρια", την εποχή που το θέατρο του παραλόγου διέτρεχε την λαμπρότερη περίοδό του. Ο συνδυασμός του έργου των ντανταϊστών, του Νικολάι Γκόγκολ και του Μπέρτολ Μπρεχτ ή των σουρεαλιστών και του Σαλβαδόρ Νταλί, καθώς και των υπαρξιακών θεωριών του Σαρτρ και του Καμύ, δημιούργησε ένας είδος θεάτρου που συνοψίζεται στα λόγια του Ιονέσκο "όταν ο άνθρωπος χάνεται στον κόσμο, οι πράξεις του γίνονται παράλογες και άχρηστες".

Αρχικά, ασχολήθηκε περισσότερο με μονόπρακτα έργα, στα οποία ουσιαστικά ανέπτυσσε περαιτέρω τις "παράλογες" ιδέες της "Φαλακρής Τραγουδίστριας". Στη συνέχεια, προχώρησε και στη συγγραφή ολοκληρωμένων θεατρικών έργων, προσπάθεια που αρχικά δεν καρποφόρησε, μέχρι το 1962 που έγραψε το "Ο Βασιλιάς Πεθαίνει."

 

ΜΑΚΜΠΕΤ ΤΟΥ ΕΥΓΕΝΙΟΥ ΙΟΝΕΣΚΟ

                                      macbett eugene ionesco

Υπόθεση: Υπάρχει περίπτωση ποτέ ο ηγέτης κάποιας χώρας να εμπιστευτεί τους κατώτερους – αυλικούς – κόλακές του; Για τον Ευγένιο Ιονέσκο η απάντηση είναι ένα ξεκάθαρο όχι.

Έχοντας αυτό ακριβώς ως σημείο εκκίνησης, εξαπέλυσε την τελευταία ανηλεή σάτιρά του κατά της εξουσίας. Με τον εξουσιαζόμενο να γίνεται εξουσιαστής, αφού εκθρονίσει και ‘τερματίσει’ τον προηγούμενο ‘ένοικο' της καρέκλας. Και τον ‘φίλο’ να μετατρέπεται σε δήμιο, είτε για να αρπάξει την εξουσία από τον ‘φίλο’ του, είτε για να σώσει την ίδια του την ζωή – την οποία ο πρώην ‘φίλος’ αποφάσισε να του αφαιρέσει, φοβούμενος για την δική του.

Ο Μακμπέτ είναι έργο της τελευταίας και πιο ώριμης περιόδου του συγγραφέα, γραμμένο το 1972, που αποτελεί τον καρπό της ανατρεπτικής ματιάς του Ιονέσκο, στο αριστούργημα του Σαίξπηρ. Με αφορμή τον «Μακπέθ» του Ελισαβετιανού ποιητή, ο Ιονέσκο βρίσκει την ευκαιρία να εξαπολύσει έναν ανελέητο πόλεμο σε κάθε μορφής εξουσία, χρησιμοποιώντας φυσικά όλα τα “όπλα” που του παρέχει το θέατρο του παραλόγου, του οποίου υπήρξε ηγετική μορφή, με κυριότερο αυτό της κωμωδίας.

Θα ‘λεγε κανείς ότι ο Ιονέσκο σε αυτό το έργο, βρίσκεται κάτω από ένα ιδιόμορφο "αναρχικό" ξέσπασμα, καθώς δεν αφήνει κανένα περιθώριο για «καλή» εξουσία και καταδικάζει συλλήβδην κάθε μορφή πολιτεύματος, αφού κατά τον συγγραφέα, κάθε πολιτική θεωρία, «πρακτικοποιείται» από ανθρώπους, οι οποίοι φυσικά, μεθυσμένοι από το κρασί της εξουσίας, οδηγούν και τις καλύτερες και δικαιότερες από αυτές τις θεωρίες, στην πλήρη αποτυχία.

Το έργο παίχτηκε για πρώτη φορά στην Ελλάδα, στο Studio Μαυρομιχάλη από το θεατρικό οργανισμό «Νέος Λόγος» σε σκηνοθεσία Φώτη Μακρή.

Για το ραδιόφωνο

Παίζουν οι ηθοποιοί: Μιχάλης Μητρούσης, Θόδωρος Βογιατζής, Σπύρος Κωνσταντόπουλος, Γιώργος Μιχαλακόπουλος, Δημήτρης Πιατάς, Στάθης Βούτος, Σοφοκλής Πέππας, Ρένη Πιτακή, Όλγα Δαμάνη, Νίκος Αλεξίου, Βασίλης Χαλακατεβάκης, Μανώλης Γιούργος.

Ο Ευγένιος Ιονέσκο γεννήθηκε στη Σλάτινα της Ρουμανίας το 1909 από Ρουμάνο πατέρα και Γαλλίδα μητέρα. Τo 1942 εγκαταστάθηκε μόνιμα στη Γαλλία. Τα πρώτα του έργα Η φαλακρή τραγουδίστρια (1950),Το μάθημα (1951), Οι καρέκλες (1953), Αμέντε η πώς να το ξεφορτωθούμε (1954), Ο Ζακ ή Η υποταγή (1955) σηματοδοτούν την εμφάνιση του Θεάτρου του Παραλόγου. Απαλλαγμένα από όλα τα τεχνάσματα της ψυχολογίας και της θεατρικότητας, χαρακτηρίζονται προκλητικά, κριτικά, επαναστατικά. Οι θεατρικοί κώδικες καταστρατηγούνται, η αριστοτελική λογική ανατρέπεται, η επικοινωνιακή δύναμη της γλώσσας αμφισβητείται με αποτέλεσμα να επικρατεί ασάφεια και πολλαπλότητα ερμηνειών. Στα έργα αυτά αφθονούν τα λεκτικά παιχνίδια, ο ξέφρενος ρυθμός και το γκροτέσκο, τα οποία υποκρύπτουν τις αδυναμίες του ανθρώπου, τα βαθύτερα ένστικτά του, τις αγωνίες του. Από τα κατοπινά έργα του Ιονέσκο, ξεχωρίζουν τα Ο βασιλιάς πεθαίνει (1962), Η δίψα και η πείνα (1965), Το παιχνίδι της σφαγής (1970), όπου επικρατούν μεταφυσικοί προβληματισμοί και απαισιοδοξία. Περισσότερο πολιτικά θεωρούνται έργα του όπως τα Ρινόκερος (1960), Μακμπέτ (1972), με θέματα την αντίσταση στο φανατισμό, το καταστρεπτικό πάθος της εξουσίας αλλά και την αναγκαιότητα ελευθερίας σκέψης και δράσης ως υπέρτατα αγαθά.

Ο ΡΙΝΟΚΕΡΟΣ του Ευγένιου ΙΟΝΕΣΚΟ

“ Ένα συμβολικό έργο, σχόλιο του συγγραφέα, για την προσαρμογή της Γερμανικής κοινωνίας στην άνοδο του ναζισμού.

Επίκαιρο το θέμα, αν παρατηρήσουμε τις αντιδράσεις της σημερινής κοινωνίας στις καινούριες προκλήσεις των καιρών. Μετανάστες, Τσιγγάνοι, Καταναλωτές, ψηφοφόροι, συνειδητοποιημένοι πολίτες της γης, συντηρητισμός.
Αναμφίβολα μια μουδιασμένη κοινωνία παγκοσμίως και ανίκανη να διαχειριστεί τον εαυτό της, κινδυνεύοντας να συνθλιβεί κάτω από το βάρος των επιλογών της.”
Σε μια μάλλον αλλόκοτη και παράλογη ιστορία του θεατρικού του έργου με τίτλο «Ο ρινόκερος» ο Ευγένιος Ιονέσκο μας περιγράφει μια μικρή επαρχιακή πόλη στην οποία όλοι οι άνθρωποι μετατρέπονται βαθμιαία σε ρινόκερους, δηλαδή χάνουν την ανθρωπιά τους, αποκτηνώνονται και προσαρμόζονται στο κομφορμιστικό ρεύμα της εποχής τους με την ενσωμάτωσή τους στη νέα ζωώδη κυρίαρχη κατάσταση πραγμάτων.

Το έργο κλείνει με την εσωτερική πάλη του πρωταγωνιστή του Μπερανζέ, του τελευταίου που ακόμη παραμένει άνθρωπος, μια και η σύντροφός του Ντέζη υποχώρησε και αυτή και μετατράπηκε σε ρινόκερο. Και ο Μπερανζέ καταλήγει:
«Θα πολεμήσω ενάντια σ’ όλο τον κόσμο. Η καραμπίνα μου, πού είναι η καραμπίνα μου; (Γυρίζει προς το μέρος του τοίχου, που φαίνονται πάντα τα κεφάλια των ρινόκερων και ουρλιάζει με όλη του τη δύναμη).
Ενάντια σ’ όλον τον κόσμο! Θα υπερασπίσω τον εαυτόν μου ενάντια σ’ όλο τον κόσμο… δεν θα καθίσω με σταυρωμένα χέρια, θα πολεμήσω… Είμαι ο τελευταίος άνθρωπος… και μέχρι να ‘ρθεί το τέλος θα παραμείνω άνθρωπος! Οχι δεν θα συνθηκολογήσω!… ΔΕΝ ΘΑ ΓΙΝΩ ΣΑΝ ΚΑΙ ΣΑΣ!».
 Το παραπάνω σημείωμα παρουσίασης το δανειστήκαμε απο το site www.ksm.gr
  Η ηχογράφηση για το ραδιόφωνο έγινε το 1960 και ερμηνεύουν οι ηθοποιοί:
Ανδρέας Φιλιππίδης, Κλεώ Σκουλούδη, Δήμος Σταρένιος, Γιώργος Μοσχίδης, Βάσω Μεταξά, Κώστας Ρηγόπουλος, Άννα Κυριακού, Βίκτωρ Παγουλάτος, Ευάγγελος Πρωτοπαππάς, Κώστας Παπαγεωργίου, Γιώργος Πλούτης και Απόστολος Αυδής
Η μετάφραση του έργου έγινε από την Ιουλία Ιατρίδη και η Ραδιοσκηνοθεσία είναι του Μήτσου Λυγίζου.
Η διάρκεια του έργου είναι 1 ώρα και 40 λεπτά.
Καλή σας ακρόαση!

ΤΡΙΑ ΕΡΓΑ

Το πρώτο χάδι    (You Τouched Μe),
Τένεσι Ουίλιαμς γραμμένο με τον Ντόναλντ Ουίνταμ

Για το θέατρο της Τετάρτης 1966

Παίζουν οι ηθοποιοί: Νίκος Κούρκουλος, Βάσω Μεταξά, Βέρα Ζαβιτσιάνου, Φραντζέσκα Αλεξάνδρου, Κώστας Ρηγόπουλος, Γιάννης Μιχαλόπουλος, Τότης Ντανιέλος

ΤΑ ΔΕΝΤΡΑ ΠΕΘΑΙΝΟΥΝ ΟΡΘΙΑ

Το έργο εκτυλίσσεται στην Ισπανία γύρω στα 1930-40. Η Μάρθα, μια νεαρή, απογοητευμένη, πριν προλάβει να θέσει τέρμα στη ζωή της παίρνει ένα παράξενο αλλά φιλικό μήνυμα που την οδηγεί σ' ένα μυστηριώδες γραφείο. Εκεί συναντά το γέρο Μπαλμπόα που πήρε κι αυτός παρόμοιο μήνυμα βοήθειας στην προσπάθεια του να βοηθήσει τη σύζυγο του που ζει με την προσμονή του αγαπημένου της εγγονού. 0 γέρο Μπαλμπόα είχε κρύψει από τη σύζυγο του ότι ο παραστρατημένος εγγονός τους που ο ίδιος έδιωξε μια νύχτα πριν είκοσι χρόνια, ήταν τώρα ένας κακοποιός στον Καναδά. 0 Μπαλμπόα φρόντισε γράφοντας ο ίδιος επιστολές που έφταναν στα χέρια της γιαγιάς να την κάνει να πιστέψει πως ο εγγονός τους έγινε ένας σπουδαίος αρχιτέκτονας και μάλιστα πρόσφατα παντρεύτηκε. Ξαφνικά, όμως παίρνουν ένα τηλεγράφημα από τον πραγματικό εγγονό που τους πληροφορεί πως έρχεται. Η γιαγιά γίνεται άλλος άνθρωπος και πλέει σε πελάγη ευτυχίας γιατί επιτέλους θα γνωρίσει τον επιτυχημένο εγγονό της. Ο παππούς, όμως, που γνωρίζει την πραγματικότητα, αναζητά εναγωνίως βοήθεια για να αντιμετωπίσει την κατάσταση

ΕΓΩ Ο ΚΛΑΥΔΙΟΣ

Ο Κλαύδιος, συνεσταλμένος και ευγενικός, διόλου φιλόδοξος και στην πραγματικότητα έξυπνος και στοχαστικός, ζει τον 1ο μ.Χ αιώνα στα ανάκτορα των πιο φημισμένων αυτοκρατόρων της Ρώμης. Με την οξύνεια, το χιούμορ και την αδιαμφισβήτητη ικανότητα να καταλαβαίνει τους ανθρώπους, κατορθώνει να διαφύγει και να επιβιώσει των ραδιουργιών της αυλής και να ανακηρυχθεί ύπατος αρχηγός της απέραντης Ρωμαΐκής αυτοκρατορίας.

John Mortimer
Ρόμπερτ Ράνκε Γκρέιβς

Ο Ρόμπερτ Ράνκε Γκρέιβς γεννήθηκε στο Ουΐμπλεντον στα περίχωρα του Λονδίνου το 1895. Ο πατέρας του Άλφρεντ Πέρσιβαλ Γκρέιβς υπήρξε σημαντικός ποιητής της ιρλανδικής αναγέννησης των αρχών του αιώνα η μητέρα του Αμαλία φον Ράνκε ήταν ανιψιά του περίφημου Γερμανού ιστορικού του 19ου αιώνα Λέοπολντ φον Ράνκε. Μεγαλώνοντας σε περιβάλλον διανοουμένων, καλλιτεχνών και ιστορικών κατόρθωσε να αντισταθεί στην παραδοσιακή του δομή κρατώντας μόνο όσα στοιχεία τον αντιπροσώπευαν. Με το ξέσπασμα του Α΄ Παγκόσμιου Πολέμου, μόλις είχε τελειώσει το γυμνάσιο, κατατάχτηκε στο πυροβολικό. Γυρίζοντας βαριά τραυματισμένος από το μέτωπο παρασημοφορήθηκε και συνέχισε τις σπουδές του στην Οξφόρδη. Αφού πήρε το πτυχίο του, δίδαξε στη μέση εκπαίδευση και κατόπιν σε πανεπιστήμια αγγλική λογοτεχνία και κλασικά γράμματα^συνεργάστηκε με πολλούς εκδοτικούς οίκους εκδίδοντας αρχαίους Έλληνες και Λατίνους συγγραφείς το 1961 εκλέχτηκε καθηγητής στην Οξφόρδη όπου δίδαξε ποίηση. Πέθανε στη Μαγιόρκα το 1985. Με ωριμότητα υπερβολικά πρώιμη, σφυρηλατημένη στον πόλεμο, δημοσίευσε τον πρώτο τόμο με ποιήματά του, Πάνω από την πυροστιά, το 1916. Όλη η ποιητική παραγωγή του πάνω από 40 τόμοι, και κυρίως των δεκαετιών του ’20 και του ’30, καθορίζεται απόέντονη αντιπολεμική πεποίθηση, από εντελώς προσωπική μελαγχολική αίσθηση ζωής, από ακραίο σαρκασμό και πικρό λυρισμό. Μαζί με τους προδρόμους του Ουΐλιαμ Μπάτλερ Γέιτς και Τ. Χάρντι, και τους συγχρόνους του Έζρα Πάουντ, Τ. Σ. Έλιοτ, Χ. Όντεν και Ντίλαν Τόμας, θεωρείται από τους σπουδαιότερους ποιητές του 20ού αιώνα. Η ίδια ατμόσφαιρα και στάση ζωής αποτελούν τον πυρήνα και του αυτοβιογραφικού μυθιστορήματός του Αποχαιρετισμός σε όλα αυτά, ενός από τα πιο συγκινητικά λογοτεχνήματα του μεσοπολέμου. Δημοσιεύτηκε το 1929 και κυκλοφόρησε πάλι το 1957 ξαναδουλεμένο με μεγαλύτερη οξύτητα στον αντιπολεμικό χαρακτήρα του. Η μεγάλη δημοτικότητα του Ρόμπερτ Γκρέιβς όμως στο πλατύ αναγνωστικό κοινό οφείλεται κυρίως στα ιστορικά μυθιστορήματά του, όπου συνταιριάζονται αρμονικά ιστορική πιστότητα, πλούσια αφηγηματική δεξιοτεχνία και λεπτό χιούμορ. Κορυφαία έργα του είναι: Εγώ, ο Κλαύδιος (1934), Κλαύδιος ο θεός (1934) και Βελισάριος (1938). Ασφαλώς στο τεράστιο σε έκταση έργο του Γκρέιβς –περισσότεροι από 140 τόμοι έχουν εκδοθεί μέχρι σήμερα καταλαμβάνουν ξεχωριστή θέση τα δοκίμια και τα κριτικά βιβλία του για την ποίηση από την αρχαιότητα ως τις μέρες μας. Το 1948, ύστερα από ατέλειωτες εκδοτικές περιπέτειες, εκδόθηκε από τον Τ. Σ. Έλιοτ Η Λευκή Θεά: ιστορική γραμματική του ποιητικού μύθου του Ρόμπερτ Γκρέιβς. Πρόκειται για ιδιόρρυθμο βιβλίο που ερευνά τους εσωτερικούς συσχετισμούς και τις ταυτίσεις των πρωτόγονων γυναικείων μύθων και τις λατρείες γυναικείων θεοτήτων στην εποχή της μητριαρχίας. Το έργο ξάφνιασε τον επιστημονικό κόσμο με την πρωτοτυπία των απόψεών του και, μαζί με άλλα, όπως Ποια ήταν η τροφή των Κενταύρων (1958), Το αποκαταστημένο ναζαρηνό ευαγγέλιο (1960), αποτέλεσε το θεωρητικό υπόβαθρο των μεγάλων του έργων Οι ελληνικοί μύθοι και Οι εβραϊκοί μύθοι (1963).