ΤΟ ΓΥΜΝΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΤΟΥ ΑΝΡΙ ΜΠΑΤΑΙΓ

 

Γυμνή Γυναίκα

The Model from Montmartre

La Femme Nue

Υπόθεση: Ένας επιτυχημένος πλέον ζωγράφος ξεχνά τη σύντροφο των δύσκολων νεανικών του χρόνων, η οποία ήταν και το μοντέλο που τον ενέπνευσε για να κάνει ένα από τα διασημότερα πορτρέτα του. Η απόφαση του όμως αυτή είναι οριστική ή η καρδιά του θα του ζητήσει να διαλέξει ξανά;

Η Κατίνα Παξινού το 1928, εμφανίζεται για πρώτη φορά στο θέατρο πρόζας ως μέλος του θιάσου της Μαρίκας Κοτοπούλη, παίζοντας στο έργο του Ανρί Μπατάιγ  «Γυμνή Γυναίκα»

Ανρί Μπατάιγ, (Henry Bataille, Νιμ 1872 – Ριέιγ-Μαλμεζόν 1922). Γάλλος ποιητής και θεατρικός συγγραφέας. Οι γονείς του πέθαναν όταν ήταν ακόμα σε νεαρή ηλικία. Έχοντας παρουσιάσει καλλιτεχνικές τάσεις στη ζωγραφική και στη συγγραφή ποιημάτων στο σχολείο, ξεκίνησε να γράφει σε ηλικία 14 ετών. Έπειτα από αρκετές αποτυχημένες συγγραφικές απόπειρες απέκτησε δημοσιότητα μετά την έκδοση του βιβλίου του L’Enchantement (1900), την οποία ακολούθησαν τα έργα του Μαμά Κολιμπρί (Maman Colibri, 1904), Η γυμνή γυναίκα (La Femme Nue, 1908, ένα από τα πιο αξιόλογα έργα του) και Η μωρά παρθένος (La Vierge Folle, 1910).

Τα θεατρικά έργα του σημείωσαν μεγάλη επιτυχία χάρη στη λεπτομερειακή και συχνά έντεχνη και εμπεριστατωμένη ανάλυση της νευρωτικής ψυχολογίας, σε περιπτώσεις ακραίας ερωτικής έντασης ή λεπτής συναισθηματικής απάθειας. Η τεχνική του βασίζεται στα υπονοούμενα και στις αποχρώσεις, ενώ δεν αποκλείει τα εντυπωσιακά στοιχεία, τα οποία τον κατέστησαν τελευταίο κληρονόμο του δράματος του 19ου αι.

Επίσης ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα έργα του Το γαμήλιο εμβατήριο (1905) και Πολίς (1906), ενώ από τα πιο παράξενα έργα του είναι Ο Άνθρωπος με το τριαντάφυλλο (1920), μια νέα ερμηνεία του μύθου του Δον Ζουάν.

Η ποιητική συλλογή του με τίτλο Η θεία τραγωδία (La Tragédie Divine, 1917) είναι εμπνευσμένη από τη φρίκη του πολέμου. 

Πολλά έργα του έχουν διασκευαστεί για τον κινηματογράφο.          

Για το ραδιόφωνο

Παίζουν οι ηθοποιοί: Δημήτρης Ποταμίτης, Νίκος Βανδώρος, Κώστας Καστανάς, Γιώργος Βουτσίνος, Νίκη Τριανταφυλλίδου, Γιώργος Κατσάρας, Κυριάκος Δανίκας, Γιάννης Στρατάκης, Νίκος Βαμβακάς, Κατερίνα Μπόμπου, Γιάννης Σμυρναίος, Δημήτρης Ζακυνθινός, Θεόδωρος Ζιζίκος, Μαρία Δημητριάδου, Ιάκωβος Ψαρράς, Φραγκούλης Φραγκούλης, Μέλπω Ζαρόκωστα, Νίκος Σκιαδάς, Λουκιανός Ροζάν, Γίτσα Βαλμά. 

                                                                                                                                                                     

ΣΑΚΟΥΝΤΑΛΑ ΤΟΥ ΚΑΛΙΝΤΑΣΑ

Ο Καλιντάσα (Kalidasa) (4ος-5ος μ.X. αιώνας) ήταν Ινδός ποιητής και δραματουργός, που πιθανολογείται ότι έζησε στις αρχές του 5ου αιώνα. Ο Καλιντάσα εκπροσωπεί τη χρυσή εποχή της ινδικής λογοτεχνίας. Το όνομά του περιβάλλεται με μεγάλη αίγλη στην Ινδία, όπου θεωρείται ως ο μεγαλύτερος Ινδός συγγραφέας όλων των εποχών, που εξύψωσε την ινδική ποίηση σε δυσθεόρατα ύψη. Είναι γνωστός ως ο "Σαίξπηρ της Ινδίας".

Από τα θεατρικά έργα του Καλιντάσα, τρία μόνο έχουν μέχρι σήμερα διασωθεί. Το Βικραμορβάσι ή "Η κατάκτηση της Ουρβάσι από ένα γενναίο" (Vikramorvasiya), με θέμα τον έρωτα ενός θνητού, του βασιλιά Βικραμαμαντίγια, για μιαν ουράνια νύμφη. Το δεύτερο έργο του Μαλαβικαγκνιμίτρα ή "Μαλαβίκα και Αγκνιμίτρα" (Malavikagnimitra) είναι μια ρομαντική κωμωδία με θέμα τις δολοπλοκίες σ' ένα χαρέμι.

Το πιο σημαντικό και πιο ώριμο έργο του Καλιντάσα είναι η Σακούνταλα (Shakuntala) ή "Αμπιτζνανασακούνταλα" ("Η αναγνώριση της Σακούνταλα"). Το θέμα είναι παρμένο από τον αρχαίο επικό κύκλο της Μαχαμπαράτα (Mahabharata). Είναι ένα ρομαντικό θεατρικό έργο σε πέντε πράξεις, που εξιστορεί τον έρωτα του βασιλιά της Ινδίας Ντουσυάντα (Dushyanta), οποίος αποπλανεί τη θετή κόρη ενός σοφού ερημίτη, την εγκαταλείπει όμως εξαιτίας κάποιας κατάρας, υπερνικά αργότερα την κατάρα και ξανασμίγει στον ουρανό με τη γυναίκα του και το γιο του, καρπό του έρωτά τους.

Η Σακούνταλα έτυχε θερμής υποδοχής από το θεατρικό κοινό και τους αναγνώστες του έργου στη Δύση, θυμίζοντας κατά κάποιο τρόπο τα τελευταία έργα του Σαίξπηρ. Το έργο άσκησε ακόμη επιρροή και στο ευρωπαϊκό δράμα, όταν μεταφράστηκε στα αγγλικά και πρωτοπαρουσιάστηκε στη Δύση το 1789, ως ένα νέο είδος ρομαντικής φαντασίας και ως μια αντίδραση στους συμβατικούς και καθιερωμένους μέχρι τότε κλασικούς θεατρικούς κανόνες.

Η Σακούνταλα θεωρείται το τελειότερο επίτευγμα της κλασικής ινδικής λογοτεχνίας όλων των εποχών και (κατά τον Γκαίτε) ένα από τα καλύτερα της παγκόσμιας δραματουργίας. Ο Γκαίτε τόσο πολύ μάλιστα θαύμαζε το έργο αυτό του Καλιντάσα, ώστε έγραψε κι ένα ένθερμο ποίημα για το ποιητικό αυτό αριστούργημα.

Για το ραδιόφωνο

Παίζουν οι ηθοποιοί: Βασίλης Παπανίκας, Νίκος Βασταρδής, Γιώργος Νέζος, Ματίνα Καρρά, Αννα Γιαραλή, Πόπη Παπαδάκη, Ιορδάνης Μαρίνος, Νίκος Δεδρινός, Νάσο Χριστογιαννόπουλος, Δημήτρης Βεάκης, Γιάννης Βασιλείου, Δημήτρης Ντουνάκης, Γιώργος Μετσόλης, Ρίτα Μουσούρη, Βασίλης Ανδρονίδης, Κώστας Σαντοριναίος, Νάσος Κεδράκας, Γίτσα Βαλμά, Γιώργος Παληός, Θεόδωρος Δημήτριεφ, Κώστας Καστανάς, Μαρία Βούλγαρη.

ΔΟΝ ΧΟΥΑΝ, Ο ΑΠΑΤΕΩΝΑΣ ΤΗΣ ΣΕΒΙΛΛΗΣ ΤΟΥ ΤΙΡΣΟ ΝΤΕ ΜΟΛΙΝΑ

Σκίτσο από την ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ

"Ο Δον Χουάν είναι γέννημα θρέμμα μιας εποχής, που στέκεται με το ένα πόδι στο Μεσαίωνα και με το άλλο στην Αναγέννηση. Είναι ένας νέος της εποχής του, που περνά μέσα από τη ζωή, διαπράττοντας συνεχώς απάτες, αντιβαίνοντας τους ισχύοντες νόμους και τους ηθικούς κανόνες. Γεμάτος ζωική ενέργεια και ερωτική δύναμη, γνήσιο τέκνο της Αναγέννησης, απειλεί θανάσιμα το συνεκτικό ιστό της κλειστής κοινωνίας που είναι χτισμένη πάνω στις αξίες του Μεσαίωνα" Με αυτά τα λόγια ο σκηνοθέτης Γιάννης Χουβαρδάς παρουσίασε το "Δον Χουάν", που για πρώτη φορά το 1989 ανέβηκε στην Ελλάδα από την Κεντρική Σκηνή του Εθνικού Θεάτρου. Και συνεχίζει:
"Στο τέλος του έργου μετά τις περιπλανήσεις του και τις αποπλανήσεις πολλών παρθένων, ο Δον Χουάν τελείως ανεξήγητα ξαναγυρίζει στη Σεβίλλη. Κρύβεται σε μια εκκλησία, όπου αποκαλύπτει τον τάφο του πατέρα μιας νέας, τον οποίο είχε σκοτώσει. Συνεπής με τον χαρακτήρα του προκαλεί το άγαλμα σε μονομαχία. Το άγαλμα δέχεται την πρόσκληση - πρόκληση. Ο Δον Χουάν βρίσκεται στο απόγειο της έπαρσής του και στην κορύφωση της κοσμοκής του ζωής. Πηγαίνει στο ραντεβού, έχοντας πλήρη συνείδηση του τι τον περιμένει..." (από εφημερίδες του 1989 όπως τις βρίσκουμε στο ΑΡΧΕΙΟ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ)
Για το ραδιόφωνο ηχογραφήθηκε στα πλαίσια των εκπομπών του ΤΟ ΘΕΑΤΡΟ ΤΗΣ ΤΕΤΑΡΤΗΣ,  σε μετάφραση της Ιουλίας Ιατρίδη και ραδιοσκηνοθεσία Βίκτωρος Παγουλάτου." Παίζουν με τη σειρά που θα ακουστούν οι καλλιτέχναι: Λήδα Πρωτοψάλτη, Βασίλης Μαυρομάτης, Γιώργος Παλιός, Νίκος Βανδώρος, Ηλίας Κατέβας, Βασίλης Πολίτης, Μάκης Ρευματάς, Βούλα Χαριλάου, Δάνης, Γιάννης Ροζάκης, Απόστολος Πολάτος, Γιάννης Αργύρης, Λουκιανός Ροζάν, Ντίνα Γιαννακού, Σπύρος Κωνσταντόπουλος, Τρύφων Καρατζάς, Γίτσα Βαλμά, Γιώργος Κωσταντής, Λόης Καβαγιανού, Νίκος Παγκράτης, Ματίνα Καρρά, Αντρέας Λιάσκος, Γιάννης Σιδηρόπουλος

ΤΙΡΣΟ ΝΤΕ ΜΟΛΙΝΑ

 Ο Τίρσο δε Μολίνα γεννήθηκε στη Μαδρίτη. Η ακριβής ημερομηνία της γέννησής του δεν είναι γνωστή, αλλά πιθανολογείται ανάμεσα στα έτη 1571 και 1584. Σπούδασε στο περίφημο Πανεπιστήμιο της Αλκαλά δε Χενάρες (Alcala de Henares) και το 1601 ασπάσθηκε το μοναχικό σχήμα. Προσχώρησε στο Τάγμα της Παναγίας του Ελέους, ενώ χειροτονήθηκε μοναχός το 1610. Υπήρξε ιστορικός του τάγματος και έγραψε τη «Γενική Ιστορία του Τάγματος της Ελεούσας» (Historia general da la orden de la Merced, 1637). Υπήρξε επίσης διακεκριμένος θεολόγος. Έμεινε μερικά χρόνια στη Νότια Αμερική, όπου έδινε μαθήματα θεολογίας. Το 1645 έγινε ηγούμενος του μοναστηριού της ισπανικής πόλης Σόρια (Soria), όπου και πέθανε το 1648

Ο Τίρσο δε Μολίνα ασχολήθηκε με το δράμα από μια έμφυτη αίσθηση για το θέατρο και τις κοινωνικές αναταράξεις της εποχής του, ενώ εμπνεύστηκε τα θεατρικά έργα του από τα είδη θεάτρου που καθιέρωσε ο Λόπε δε Βέγκα, κυρίως τις “comedias”. Σε ορισμένα έργα του άντλησε το υλικό του από την παράδοση του ισπανικού θεάτρου.
Από το σύνολο της θεατρικής παραγωγής του Τίρσο δε Μολίνα, έχει διασωθεί μόνον ένα τμήμα της. Έγραψε περίπου 400 θεατρικά έργα, από τα οποία ογδόντα σώζονται σήμερα, που εκδόθηκαν μέσα στη δεκαετία από το 1627 μέχρι το 1636.( πηγή wikipedia)

ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΣΤΕΦΑ ΤΟΥ ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ ΞΕΝΟΠΟΥΛΟΥ

Ο Ξενόπουλος στο μυθιστόρημά του αυτό, μας ιστορεί τον τρυφερό κι ειλικρινή έρωτα δυο παιδιών που ανήκουν σε διαφορετικές τάξεις κι αγωνίζονται να ξεπεράσουν το χάσμα που τους χωρίζει. Όμως ο αναγνώστης ακολουθώντας το δρόμο της αγάπης τους, βλέπει να ξετυλίγεται, σαν σε κινηματογραφική ταινία, ολοζώντανη κι η ζωή του νησιού της.

Ο Τώνης Τοκαλέδος, γιος του άρχοντα κόντε Ριχάρδου, ύστερα από πολύχρονη απουσία επιστρέφει στη Ζάκυνθο και συναντά τη παιδική του αγάπη, τη Μαργαρίτα Στέφα. Ο έρωτας των δυο νέων φουντώνει ξανά, αλλά ο κόντες που είναι υποψήφιος βουλευτής στέκεται αξεπέραστο εμπόδιο ανάμεσά τους, κατηγορώντας το γιο του πως υποσκάπτει τη πολιτική του σταδιοδρομία. Ο Τώνης και η Μαργαρίτα μετά από πολλές συγκρούσεις στις οποίες συμμετέχει βοηθώντας τους και η μάνα της Μαργαρίτας, Γιακουμάκαινα, αποφασίζουν να αψηφήσουν τη γνώμη του και να παντρευτούν. Ο Ριχάρδος αναγκάζεται να δώσει τη συγκατάθεσή του προκειμένου να αποφύγει το σκάνδαλο και το γεγονός αυτό του προσφέρει ανέλπιστα μεγάλη λαϊκή υποστήριξη, γιατί η Μαργαρίτα γίνεται σύμβολο της ανερχόμενης τάξης των ποπολάρων και της αναπόφευκτης σύγκρουσής της με τη παλιά αριστοκρατία….

Για το ραδιόφωνο: Ηχογράφηση 1972
Παίζουν οι ηθοποιοί: Ανδρέας Φρόνημος, Νάντια Χωραφά, Ρίτα Μουσούρη, Γιώργος Βουτσίνος, Ιωάννα Αρώνη, Νάσος Κεδράκας, Δημήτρης Ποταμίτης, Διονύσης Παγουλάτος, Γίτσα Βαλμά,

(μετατροπή από κασέτα)

ΗΜΟΥΝ ΕΝΑ ΑΣΧΗΜΟ ΚΟΡΙΤΣΙ, της Άννα-Μαρία ΣΕΛΙΝΚΟ

Selingo Anne Marie - Ich war ein häßliches Mädchen

Υπόθεση: Ο περίφημος ηθοποιός και συγγραφέας Claudio Pauls την είχε χαρακτηρίσει ούτε πολύ όμορφη ούτε ιδιαίτερα λαμπερή στην πρώτη κάτω από περίεργες συνθήκες συνάντηση τους.

Οι χαρακτηρισμοί αυτοί δεν την ενόχλησαν γιατί εκτός από αρκετά ντροπαλή είχε μάθει να μην δίνει σημασία στην εμφάνιση της αλλά και να ζη στη σκιά της όμορφης μεγαλύτερης αδελφής της.

Αργότερα ακολουθώντας τις χρήσιμες συμβουλές του Claudio θα βελτιώσει την εμφάνιση της. Πρέπει όμως τώρα να διαπιστωθεί αν οι αλλαγές αυτές γίνονται αντιληπτές και από τους γύρω. Έτσι σχεδόν καθημερινά συναντά τον Claudio στο μπαρ του Grand-Hotel όπου εκείνους βρίσκει τις γνωστές παρέες του. Εκεί δεν θα αργήσει να πάρει τη ζωή στα χέρια της αποκτώντας αυτοπεποίθηση και ζωηρό χαρακτήρα.

Τότε θα εμφανιστεί στη ζωή της καταγοητευμένος ο Thomas, θα είναι όμως αυτός ο μεγάλος έρωτας της ζωής της;


Η Annemarie Selinko (1914-1986) ήταν αυστριακή συγγραφέας που έγραψε πολλές νουβέλες με ιδιαίτερη εμπορική επιτυχία από το 1930 έως το 1950. Το 1939 στις αρχές του Β΄Παγκοσμίου πολέμου από τη Γερμανία που ζούσε αναγκάστηκε να μεταβεί στη Δανία μαζί με τον Δανό σύζυγο της. Αλλά και πάλι το 1943 αναγκάστηκε να ακολουθήσει το δρόμο της προσφυγιάς στην Σουηδία.

Πολλές από τις νουβέλες της έγιναν ταινίες αλλά και μεταφράστηκαν σε πολλές γλώσσες. Η τελευταία δουλειά της Désirée (1951) αναφερόταν στην Désirée Clary, την ερωμένη του Ναπολέοντα που αργότερα έγινε βασίλισσα της Σουηδίας. Το έργο μεταφράστηκε σε 25 γλώσσες και το 1956 έγινε ταινία με τον Marlon Brando και την Jean Simmons. Το έργο αυτό αφιέρωσε στην αδελφή της Liselotte που δολοφονήθηκε από τους ναζί.

Χρονολογία Ηχογράφησης, 29 Μαρτίου 1973
Πρώτη εκπομπή: 14 Μαρτίου 1973
Επαναληπτικές εκπομπές: 18 Μαίου 1998

ΣΚΗΝΟΘΕΣΙΑ Βίκτωρ Παγουλάτος,
ΜΟΥΣΙΚΗ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ Καίτη Γκύλη-Αλεξίου,
ΔΙΑΣΚΕΥΗ Νίκος Απέργης

Παίζουν οι ηθοποιοί: Μέλπω Ζαρόκωστα, Βασίλης Μαυρομάτης, Λόϊσκα Αβαγιανού, Στράτος Αλεξίου, Καίτη Ασπρέα, Γίτσα Βαλμά, Γιώργος Βουτσίνος, Γιάννης Θειακός, Τζόλυ Γαρμπή, Ντίνα Γιαννακού, Ευάγγελος Πρωτοπαπάς, Βέρα Ζαβιτσιάνου, Σαπφώ Ζαμπέλη, Θόδωρος Ζιζίκος, Κώστας Σαντοριναίος, Ματίνα Καρρά, Νίκος Μαριούκλας, Νίκος Παγκράτης, Σταύρος Ρωμανός, Κλεάνθη Σηφάκη, Γιάννης Στρατάκης